Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

DİZ SAKATLANMALARIdiz-sakatlanmalari

Dizlerimiz kompleks bileşenleri nedeniyle yaralanma ve sakatlanmalara daha meyilli bir eklemdir. Birçok diz yaralanmaları canlandırıcı basit rehabilitasyon egzersizleri ile başarılı şekilde tedavi edilebilir. Diğer yaralanmalar içinse ameliyat gerekebilir.

Anatomi

Sponsorlu Bağlantılar

Dizler vücuttaki en büyük eklem gurubudur ve aynı zamanda en kolay yaralanan bölgedir. Kemikler, kıkırdak, bağ ve tendonlar olmak üzere dört ana bileşenden oluşur.

Kemikler: Tthighbone (femur), kaval kemiği (tibia) ve dizkapağı (patella) olmak üzere üç kemik diz eklemini oluşturur.

Eklem kıkırdağı: Femur ve tibia ve patellanın arka uçları eklem kıkırdağı ile kaplanmıştır. Bu kaygan madde bacakları hareket ettirirken ve dizlerden bükerken daha sorunsuz şekilde hareket sağlar.

Menisküs: Femur (uyluk kemiği) ve tibia (kaval kemiği) arasındaki kama şeklinde olan ve “amortisör” görevi gören menisküs kıkırdak parçaları vardır. Eklem kıkırdağından farklı olarak menisküs yastık ve lastik şeklinde eklemlerdeki sertliği stabilize etmeye yardımcı olur. İnsanlar dizlerinde yırtılmış kıkırdaktan bahsettiklerinde genellikle menisküs’ten bahsederler.

Bağlar: Kemikler diğer kemiklere bağlar ile bağlanır. Dizdeki dört bağ güçlü halatlar gibi kemikleri bir arada tutar ve dizin daha stabil olmasını sağlar.

Yan bağlar: Bunlar dizin yan taraflarında bulunur. Medial yan bağlar dizin iç kısmında, lateral yan bağlar ise dizin dış kısmında yer alır. Dizin yan hareketini kontrol eder ve sıradışı hareketine karşı destek olur.

Sponsorlu Bağlantılar

Çapraz bağlar: Bunlar diz ekleminin içinde bulunur. Ön çapraz bağ ve arka çapraz bağlar olmak üzere bir “X” şeklinde bulunurlar. Çapraz bağlar dizlerin ileri-geri hareketini kontrol eder.

Tendonlar(kirişler): Kaslar tendonlarla kemiklere bağlanır. Kuadriseps tendonu, uyluğun ön kaslarını diz kapağına bağlar. Diz kapağı tendonu, kaval kemiğinden uyluk kemiğine uzanır.

Yaygın Diz Yaralanmaları

Dizler birçok önemli yapıdan oluşur ve bunlardan herhangi birisi yaralanabilir. Dizlerde en sık karşılaşılan yaralanmalar diz kırıkları, çıkıklar, burkulma, yumuşak dokuların yırtılması şeklinde olmaktadır.  

Ağrı ve şişlik diz yaralanmasının en sık görülen belirtileridir. Buna ek olarak, dizleriniz tutulabilir ya da kilitlenebilir. Birçok diz yaralanmasında dizlerde gerçekleşen zayıflamadan dolayı ayakta duramama durumu da gelişebilmektedir.

Kırıklar

Diz çevresinde en sık kırılan kemik patella (diz kapağı) kemiğidir. Kalça kemiği ve kaval kemiğinin dizde birleştiği yerde de kırıklar olabilmektedir. Diz ekleminde meydana gelen kırıkların önemli bir kısmı bir yükseklikten düşme veya kaza sonucu çarpma gibi travmalar nedeniyledir.

Çıkık

Dizdeki kemiklerin tamamen ya da kısmen yerinden çıkması ile oluşur. Örneğin, kalça ve kaval kemikleri veya diz kapağı yerinden ve hizasından kayabilir. Çıkıklar bazen bazı insanların diz yapılarında var olan bir anormallikten de kaynaklanabilir. Normal diz yapısına sahip kişilerde çıkıklar çoğunlukla düşme, trafik kazası ve spor kazaları gibi travmalar nedeniyle olmaktadır.

Ön Çapraz Bağ Yaralanmalarıon-capraz-bag-yaralanmalari

Ön çapraz bağlar genellikle spor faaliyetleri sırasında yaralanmaktadır. Futbol ve basketbol gibi yüksek temas içeren sporlarda ön çapraz bağların zarar görme olasılığı daha yüksektir. Hızlı ve ani şekilde atlama, yön değiştirme veya yanlış hamlede bulunma ön çapraz bağlarında yırtılmalara neden olmaktadır. Ön çapraz bağlarda meydana gelen tüm yaralanmaların yaklaşık yarısında eklem kıkırdağı, menisküs veya diğer ligamentlerde de hasar meydana gelmektedir.

Arka Çapraz Bağ Yaralanmaları

Arka çapraz bağlar genellikle dizin ön tarafına gelen bir darbe sonrası dizin bükülmesi ile meydana gelmektedir. Bu da daha çok trafik ve spor kazalarında meydana gelir. kez motorlu taşıt kazaları ve sporla ilgili temas oluşur. Arka çapraz bağ yırtıkları çoğunlukla kısmi yırtılmalar şeklindedir ve kendiliğinde iyileşme eğilimi gösterir.

Yan Bağ Yaralanmaları

Yan bağ yaralanmaları genellikle dizleri yan tarafa iten baskılardan kaynaklanır. Bunlar da genellikle temas yaralanmalarıdır. Dizin dışına doğrudan gelen darbe nedeniyle ortaya çıkan bu tür yaralanmalar çoğunlukla spor kaynaklıdır. Dizin içine doğru gelip dizi dışa doğru hareket ettiren darbeler yan bağ yırtılmalarına da neden olabilir. Ama yan bağ yaralanmaları diğer diz yaralanmalarına göre daha az sıklıkta görülür.

Menisküs Yırtıkları

Ani menisküs yırtıkları genellikle spor esnasında meydana gelmektedir. Dizler bükülürken ya da dönerken oluşabilir. Menisküs yırtıkları aynı zamanda artrit veya yaşlanma sonucu da ortaya çıkabilir. Eğer yaşlanmaya bağlı olarak zayıflama olmuşsa, sadece bir sandalyeden kalkmak bile menisküs yırtılması için yeterli olabilir.

Tendon Yırtılmaları

Kuadriseps ve patellar tendonlarda gerilme ve yırtılmalar olabilir. Herkeste görülme ihtimali olmakla birlikte daha çok koşma ve atlama içeren sporlar yapan orta yaşlardaki kişilerde görülebilir. Düşmeler, diz kapağının doğrudan darbe aldığı durumlar ve dengesiz atlayışlar tendon yırtılmalarının en sık nedenleridir.

Diz Yaralanmalarının Tedavisi

İlk yaralanma zamanında RICE yöntemi faydalı olacaktır.

  • Rest (Dinlenme
  • Ice (Buz)
  • Compression (Kompres)
  • Elevation (Yükseltme)

Eğer aşağıdaki belirtilerle karşılaşırsanız en kısa sürede tedavi olduğunuzdan emin olunuz:

  • Yaralanma sırasında bir ses duyduysanız ve dizin dışarı doğru çıktığını fark ettiyseniz
  • Şiddetli ağrı varsa
  • Dizinizi hareket ettiremiyorsanız
  • Aksamaya başladıysanız
  • Yaralanma yerinde şişme varsa

Önerilecek tedavinin türü yaralanma şiddeti, yaşınız, genel sağlık durumunuz ve aktivite düzeyiniz gibi çeşitli faktörlere bağlı olacaktır.

Cerrahi olmayan tedavi

Birçok diz yaralanmaları aşağıdaki gibi basit önlemler ile tedavi edilebilir:

  • Sabitleme: Dizinizi hareketsiz tutmanız için bir destek kullanmanız önerilecektir. Kemik kırığı veya çıkık varsa iyileşene kadar kemiklerin bir arada tutulmasını sağlayacaktır. Diz bölgesine düşen baskıyı azaltmak için koltuk değneği kullanılması da önerilebilir.
  • Fizik Tedavi: Özel egzersizler diz fonksiyonu geri kazandırmada ve bunu destekleyen bacak kaslarını güçlendirmeden etkili olacaktır.
  • Steroid olmayan anti-inflamatuar ilaçlar: “Aspirin” ve “ibuprofen” gibi ilaçlar ağrı ve şişliği azaltmada yararlıdır.

Cerrahi Tedavi

Diz çevresindeki birçok kırık ve yaralanmalar tam bacak fonksiyonu geri kazanmak için ameliyat gerektirir. ACL yırtığı gibi birçok yırtılma vakasında cerrahi artroskopi minyatür araçlar ve küçük kesi kullanılarak yapılabilir. Birçok yaralanmada da yaralı yapılara daha kolay erişim için büyük bir kesi ile açık ameliyat gerektirir.

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
Batmalar
Besin Zehirlenmeleri
Kornea Aşınması İlk Yardım
Anafilaksi İlk Yardım
Vücut Isısının Düşmesi İlk Yardım
Kene Issırması, Sokması
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.