Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

FRENGİ (SİFİLİS)

Frengi çoğunlukla cinsel temas ile bulaşan bir bakteri enfeksiyonudur. Hastalık ağrısız bir yara şeklinde genital bölge, rektum ve ağız bölgesinde çıkabilir. Frengi hastalığı cildin temas etmesi ya da yara olan bölgedeki mukozanın başka bir insana bulaşması ile geçer.

Sponsorlu Bağlantılar

İlk enfeksiyondan sonra, frengi bakterisi tekrar aktif hale gelmeden önce yıllarca vücutta uykuya çekilebilir. Erken dönemlerinde bazen tek bir penisilin enjeksiyonu ile tedavi edilebilir. Tedavi edilmeyen frengi ise ciddi şekilde kalp, beyin ve diğer organlara zarar verebilir ve yaşamı tehdit edici boyutlara varabilir. Frengi ile ilişkili genital yaralar AIDS’e yol açan HIV virüsleri tarafından enfekte olmayı kolaylaştırır.

BELİRTİLERİ

Frengi bazı aşamalarla gelişir ve her aşamada ortaya çıkan belirtiler değişir. Fakat evreler çakışabildiği için semptomlar da her zaman aynı sırayla meydana gelmez. Frengi ile enfekte olup da yıllarca herhangi bir belirti bile fark etmeyen insanlar vardır.

Primer sifiliz (birincil frengi)

Frenginin ilk işareti çıban benzeri küçük bir yaradır. Yara bakterinin vücuda girdiği noktada belirir. Frengi ile enfekte olan çoğu insanda sadece tek çıban gelişirken bazı insanlarda birkaç taneyi bulabilir. Çıban genellikle bakteriye maruz kaldıktan yaklaşık üç hafta sonra gelişir. Genellikle ağrısız olduğundan ve vajina veya rektum içinde gizli olduğundan dolayı birçok kişi çıbanı fark etmez. Çıban altı hafta içinde kendi kendine iyileşir.

Sekonder sifiliz (ikincil frengi)

Birincil çıban iyileştikten sonraki birkaç hafta içinde avuç içlerinde ve ayak tabanlarından başlayıp sonunda tüm vücudu kaplayabilen döküntülerle karşılaşılabilir. Bu döküntüler genellikle kaşıntılı değildir ve ağız veya genital bölgede siğil benzeri yaralar eşlik edebilir. Bazı insanlar da kas ağrıları, ateş, boğaz ağrısı ve şişmiş lenf düğümleri ile karşılaşabilir. Bu belirti ve bulgular birkaç hafta içinde kaybolur ya da tekrar tekrar ortaya çıkarak bir yıl boyunca devam edebilirler.

Sponsorlu Bağlantılar

Latent sifiliz (gizil evre frengi)

Eğer frengi tedavi edilmezse hiçbir belirti vermediği zaman hastalık, latent (gizli) aşamaya doğru ilerler. Latent evre yıllarca sürebilir. Hastalık tersiyer (üçüncü) aşamaya ilerler.

Tersiyer sifiliz (geç evre frengi)

Frengi ile enfekte olmuş ve tedavi görmemiş olan hastaların yaklaşık yüzde 15 ila 30 unda tersiyer (geç) frengi olarak bilinen komplikasyonlar gelişmektedir. Geç evrelerde, hastalık beyin, sinirler, gözler, kalp, kan damarları, karaciğer, kemik ve eklemlere zarar verebilir. Bu sorunlar, orijinal (birincil) ve tedavi edilmemiş enfeksiyondan yıllar sonra ortaya çıkabilir.

Konjenital sifiliz (doğum frengisi)

Frengi olan kadınların bebekleri de plasenta yoluyla ya da doğum sırasında enfekte olabilir. Bazı yeni doğan çocuklarda konjenital sifilize ait ilkin hiçbir belirti yokken daha sonra avuç içlerinde ve ayak tabanlarında döküntüler oluşmasıyla kendini gösterir. Daha sonraki belirtiler arasında sağırlık, diş deformiteleri ve burun köprüsünün çökmesi yer alır.

Doktora ne zaman görünmelidir?

Kendinizde veya yakınlarınızda özellikle kasık bölgesinde herhangi bir olağandışı akıntı, yara ve kızarıklık fark ederseniz bir doktora uğrayınız.

NEDENLERİ

Frenginin nedeni “Treponema pallidum” adı verilen bir bakteridir. En sık bulaşma yolu cinsel aktivite sırasında daha önce enfekte olmuş birindeki yara ile temas etmektir. Bakteriler ciltteki ufak kesiler, sıyrıklar ya da mukoza aracılığıyla vücuda girer. Frengi birincil ve ikincil aşamalarında ve bazen erken latent dönemde bulaşıcıdır.

Daha az sıklıkla öpüşme gibi yakın temasla ya da gebelik veya doğum (konjenital sifiliz) sırasında bebeğine aktif lezyonları olan bir annenin direkt korumasız şekilde yakın temasta bulunması yoluyla yayılabilir.

Frengi hastası bireylerle aynı eşyalar, aynı tuvalet ve aynı küvetin kullanılması, aynı giysilerin giyilmesi ile yayılamaz. Benzer şekilde aynı havuzda yüzmek de risk teşkil etmez.

Bir kere tedavisi yapılan frengi daha sonra tekrar nüksetmez. Ancak frengi yarası olan biri ile tamasta bulunulması halinde yeniden enfekte olunabilir.

RİSK FAKTÖRLERİ

  • • Korunmasız şekilde cinsel ilişki
  • • Çok eşli cinsel yaşam
  • • Eşcinsel ilişki
  • • AIDS’e yol açan HIV virüsü ile enfekte olmuş olma gibi faktörler frengiye yakalanma riskini arttırır.

KOMPLİKASYONLAR

Tedavi edilmediği taktirde frengi tüm vücutta hasarlara yol açabilir. Frengi olan kadınlarda gebelik esnasında problemler yaşanabilir. HIV enfeksiyonu riskini arttırır. Uygulanacak tedavi muhtemel hasarları önlemeye yardımcı olabilir, ancak zaten oluşmuş olan hasarlarını giderilmesinde veya tersine çevrilmesinde yetersiz kalır.

Küçük yumrular veya tümörler

Frengi kabarcığı adı verilen yapılar hastalığın ileri evrelerinde cilt, kemik, karaciğer veya diğer herhangi bir organ üzerinde gelişebilir. Genellikle antibiyotiklerle tedavi sonrasında kaybolurlar.

Nörolojik sorunlar

Frengi, sinir sisteminde;

  • • İnme
  • • Menenjit
  • • Sağırlık
  • • Görsel sorunlar
  • • Demans gibi bir dizi soruna da yol açabilir.

Kardiyovasküler sorunlar

Bu guruptaki sorunlar arasında vücudun ana arteri olan aort damarının şişmesi (anevrizma) ve iltihaplanması yer alır. Frengi ayrıca kalp kapakçıklarına da zarar verebilir.

HIV enfeksiyonu

Cinsel yolla bulaşan frengi ya da diğer genital ülserler, bu hastalar arasında HIV kapma riskini tahmini olarak beşte iki oranında artırmaktadır. Frengi yarası kolaylıkla kanama yaparak cinsel aktivite sırasında virüslerin kan dolaşımına katılmasını kolaylaştırır.

Gebelik ve doğum komplikasyonları

Hamilelik esnasında frengi olan bir kadından doğmamış bebeğe geçebilir. Konjenital sifiliz düşük yapma, ölü doğum yapma ya da doğduktan birkaç gün içinde ölüm riskini arttırır.

TESTLER VE TEŞHİS

Frengi teşhisi alınan kan ve sıvı örneklerinin incelenmesi ile olur:

• Kan: Kan testleri vücudun enfeksiyonlarla savaşmak için ürettiği antikorların varlığını teyit etmede etkilidir. Frengiye neden olan bakterilerin antikorları yıllarca vücutta kalır. Bu nedenle kan testi ile mevcut veya geçmiş bir enfeksiyon belirlenebilir.

• Yaralardan alınan sıvı: Oluşmuş yaralardan alınan hücre örnekleri laboratuvarda analiz edilerek sonuçları teşhis için kullanılır. Doktorunuz bir laboratuarda mikroskop ile analiz edilecek. Bu test yalnızca birincil ve ikincil frengi esnasında yaralar varken gerçekleştirilebilir. Alınan hücre örnekleri frengiye neden olan bakteri varlığı açısından değerlendirilir.

• Serebral omurilik sıvısı: Eğer frenginin sinir sistemi üzerinde komplikasyonlara yol açtığından şüpheleniliyorsa “lomber ponksiyon” adı verilen bir prosedür ile beyin omurilik sıvısından numune alınır.

Yerel sağlık birimleri, hastaneler hastalığın teşhisi ve tedavisi noktasında hastanın partnerinin de muayene edilmesi ve testlere tabi tutulmasını isteyebilir. Bu şekilde, partnerin de muayene edilmesi ve gerekiyorsa tedaviye alınması frenginin yayılması veya tekrarlanması riskini kısıtlayacaktır.

TEDAVİ VE İLAÇLAR

Teşhisin konması ve tedaviye de zamanında başlanması durumunda frengiden kurtulmak kolay olmaktadır. Tedavinin her aşamasında tercih edilen tedavi içeriğinde penisilin yer alır. Penisilin, frengiye neden olan organizmayı öldüren bir antibiyotik ilaçtır. Eğer hastanın penisiline alerjisi var ise başka bir antibiyotik önerilecektir.

Eğer enfeksiyonun vücuda girme zamanı bir yıldan daha az ise bir tek Penisilin iğnesi bile hastalığın ilerlemesini durduracaktır. Hastalık bir yıldan daha uzun bir süre öncesinden varsa ek dozlar gerekebilir.

Penisilin frengili hamile kadınlar için önerilen tek tedavidir. Penisilin alerjisi olan kadınlarda, penisiline alışmaları için bir duyarsızlaştırma süreci uygulanabilir. Anne hamilelik sırasında frengi tedavisi olsa bile yeni doğan çocuğa antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır.

Enjeksiyon tedavisinin ilk günü “Jarisch-Herxheimer reaksiyonu” olarak bilinen reaksiyon gerçekleşebilir. Reaksiyonla ilişkili belirti ve semptomlar arasında yüksek ateş, titreme, bulantı, artan ağrı ve baş ağrısı görülebilir. Bu reaksiyon çoğunlukla bir günden fazla sürmez.

Takibi tedavisi

Frengi tedavisinden sonra doktorunuz daha sonrası için muhtemelen aşağıdaki önerilerde bulunacaktır:

  • • Uygun dozda Penisilin alındığından emin olmak için periyodik kan tahlilleri ve diğer testlerin yapılması
  • • Tedavi tamamlanana kadar ve kan testleri enfeksiyonun tamamen ortadan kaldırıldığını gösterene kadar cinsel temastan kaçınılması
  • • Eşinizin de hastalıktan haberdar olması ve gerekirse testlere ve tedaviye tabi tutulması
  • • HIV enfeksiyonu için test yaptırılması

ÖNLEME

Frengiye yakalanma ve yayılma riskini azaltmak için aşağıdaki önlemler etkili olacaktır:

• Çok eşlilikten kaçınınız. Frengiyi önlemenin tek kesin yolu seks yapmaktan vazgeçmektir. Bir sonraki en iyi seçenek ise bu hastalıkla enfekte olmamış bir eşle cinsel yaşamın olmasıdır.

• Lateks prezervatif kullanınız. Prezervatifler kullanılması frengi riskini azaltabilir, ancak prezervatifin sifiliz yaralarını kapatması ve teması önlemesi ile bu mümkündür.

• Uyuşturucu ürünlerden ve aşırı alkolden kaçının. Aşırı alkol tüketimi veya diğer uyuşturucu maddelerin alınması güvenli olmayan cinsel ilişkilere yol açabilir.

Hamileler için tarama

İnsanlar frengi ile enfekte olduğu halde bunun farkında olmayabilir. Bu nedenle gebe kadınların frenginin doğmamış bebekler üzerindeki ölümcül etkisini ortadan kaldırmak için sık sık sağlık taramalarından geçirilmesi önerilir.

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
Mantar Zehirlenmesi
Huzursuz Bacak Sendromu
Tansiyon
Dolaşım Sistemi
Süt Alerjisi Belirtileri ve Nedenleri
Yemekte konuşmanın zararı, gaz sorunu
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.