Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

GÖZLERDE KURULUK

Gözlerde kuruluk, gözyaşlarının gözlerin hareketi için yeterince nemli bir ortam sağlamadığında gerçekleşir. Gözyaşı birçok nedenden dolayı yetersiz olabilmektedir. Gözlerde kuruluk durumu yeterli miktarda gözyaşı üretilmediğinde ya da üretilen gözyaşının kalitesinin düşük olduğu durumlarda ortaya çıkar.

 

Sponsorlu Bağlantılar

Gözlerdeki kuruluk rahatsız edici olabilmektedir. Acıma ve yanma oluşabilmektedir. Bazı durumlar gözlerin kurumasını daha olası hale getirmektedir. Örneğin birkaç saat boyunca dinlenmeden bilgisayar ekranına bakmak, uçakta seyahat etmek, klimalı bir odada bulunmak ve bisiklet sürmek gözlerde kuruluğa neden olabilir.

BELİRTİLER

Genellikle her iki gözü birden etkileyen belirti ve bulgular şunlar olmaktadır:

  • • Gözlerde batma veya yanma hissi
  • • Gözlerde veya etrafında lifli mukus
  • • Sigara dumanı veya rüzgârla artan göz tahrişi
  • • Gözlerde yorgunluk
  • • Işık hassasiyeti
  • • Gözlerde kızarıklık
  • • Gözlerde yabancı cisim varmış hissi
  • • Kontakt lensleri takmada zorluk yaşama
  • • Bazen gözlerde aşırı yaşarma olması 
  • • Uzun süreli odaklanmalarda veya günün sonunda bulanık görme gibi belirtiler gözlerde kuruluğa işaret etmektedir. 

Ne zaman doktora görünmelidir?

Sponsorlu Bağlantılar

Eğer gözlerde kızarma, ağrı, yorgunluk ve tahriş gibi belirtilerle uzun süreli olarak karşılaşırsanız bir doktora başvurunuz.

NEDENLERİ NELERDİR?

Gözlerde kuruluk gözyaşı yetersizliğinden kaynaklanır. Gözyaşı göründüğü gibi basit bir sıvı değildir. İçinde su, yağlar ve mukus olan karmaşık bir sıvıdır. Bu karışım göz yüzeyinin pürüzsüz ve temiz kalmasını sağlar. Aynı zaman da kurumanın neden olacağı sürtünmeyi de önler ve gözleri çeşitli enfeksiyonlardan korumaya yardımcı olur.

Bazı insanlar için, gözlerde kuruluk meydana gelmesinin sebebi gözyaşlarının bileşimindeki bir dengesizliktir. Bazılarında ise gözlerin rahat hareket etmesini sağlayacak şekilde gözyaşı üretimi olmaz. Göz kapağındaki problemler, kullanılan bazı ilaçlar ve bir takım çevresel faktörler de göz kuruluğuna yol açmaktadır.

1.Gözyaşının kalitesiz olması

Gözyaşının üç temel tabakası vardır: Yağ, su ve mukus. Bu tabakaların herhangi birinde sorun olması göz kuruluğu belirtilerinin yaşanmasına neden olabilir.
Yağ. Göz kapaklarının dış kenarındaki küçük bezler (meibomian bezleri) tarafından üretilen gözyaşı “lipitler” adı verilen yağlar içerir. Bu tabaka ortadaki sulu tabakanın pürüzsüz olmasını sağlar ve buharlaşmayı yavaşlatır. Eğer yağ bezleri tarafından yeterince yağ üretilmezse, sulu tabakadaki gözyaşı çok hızlı buharlaşır. Gözlerde kuruma genellikle “meibomian bezleri” tıkalı olan kişilerde yaygındır. Meibomian işlevsizliği ise göz kapaklarının kenarlarında iltihap (Blefarit), “rozasea” ve başka cilt bozuklukları olan kişilerde daha sık görülür.
Su. Gözyaşının orta tabakası ekseriyetle sudur ve biraz da tuz içermektedir. Bu katmanda üretilen gözyaşı, gözü yabancı taneciklerden ve tahriş edicilerden arındırır ve yıkar. Eğer gözlerde su yetersiz miktarda üretiliyorsa, yağ ve mukoza tabakaları birbiri ile temas ederek lifli maddenin boşalmasına neden olabilirler.
Mukus. Gözyaşının mukus iç tabakası, gözyaşının göz yüzeyinde eşit şekilde yayılmasını sağlar. Gözleri kaplayacak miktarda mukus yoksa göz korneası üzerinde kuru noktalar oluşabilir.

2. Gözyaşı üretiminde azalma

Yeterince gözyaşı üretilmediğinde de gözlerde kuruluk meydana geldiğini söylemiştik. Bu durum için kullanılan tıbbi terim “keratokonjonktivit sika” ‘dir.

Aşağıdaki faktörler yetersiz gözyaşı üretimine neden olabilirler:

50 yaşın üzerinde olma: Gözyaşı üretimi yaşlanmaya bağlı olarak azaltma eğilimi gösterir. Gözlerde kuruluk 50 ve daha yaşlı insanlarda daha sık görülür.
Menopoz sonrası kadınlar: Gözyaşı eksikliği özellikle menopoz sonrası kadınlar arasında daha yaygındır. Bunun nedeni, kısmen hormonal değişikliklere bağlı olabilir.
Gözyaşı üretimini azaltan tıbbi bir durumun varlığı: Gözlerde kuruluğa diyabet, romatizmal arterit, lupus, Skleroderma, Sjögren sendromu, tiroid hastalıkları ve vitamin eksikliği ile ilişkili bazı hastalıklar neden olabilir.
Lazer göz ameliyatı olunması: Lazer destekli refraktif göz ameliyatları gözyaşı üretiminde azalmaya neden olabilmektedir. Bu işlemlerden dolayı ortaya çıkan gözyaşı problemleri genellikle geçicidir.
Gözyaşı bezlerinde hasar oluşması: İltihap veya radyasyon gibi faktörlerden dolayı gözyaşı bezlerinde hasar meydana gelmesi de gözyaşı üretimini sekteye uğratabilir.

3. Göz kapağı problemleri

Göz kapaklarının sürekli olarak açılıp kapanması ile gözyaşının göz yüzeyinde dağılması sağlanır. Eğer göz kapaklarında açılıp kapanmayı engelleyen bir problem varsa, gözyaşı yeterince dağılamayacağı için çabuk buharlaşacak ve gözlerde kuruluk oluşmasına da neden olacaktır. Göz kapağı sorunları kapakların dışa dönük olması (Ektropiyon) veya içe dönük olması (Entropiyon) şeklinde görülebilir.

4. Gözlerde kuruluğa neden olan ilaçlar

Bu tür ilaçlar şöyle sıralanabilir:

  • • Yüksek tansiyon tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar
  • • Antihistaminikler ve dekonjestanlar
  • • Hormon tedavisi ilaçları
  • • Bazı antidepresanlar
  • • Akne tedavisi için kullanılan izotretinoin türü ilaçlar

5. Göz kurluğunun diğer nedenleri

Gözlerde kuruluğa neden olan diğer faktörler şunlardır:

  • • Rüzgar
  • • Kuru hava
  • • Bilgisayarda çalışmak, araç kullanmak ya da kitap okumak gibi konsantrasyon nedeniyle göz kırpmayı azaltan faaliyetler gibi

KİMLER RİSK ALTINDADIR?

Kişiyi gözlerde kurumaya karşı daha riskli hale getiren faktörler şunlardır:

  • • İlerlemiş yaş
  • • Kadın olmak
  • • Gözlerde kurumaya neden olacak ilaçlar kullanılması
  • • Lazer göz ameliyatı olunması
  • • Göz çevresini de kapsayacak şekilde kanser tedavisi radyoterapi uygulanması 
  • • Balık, ceviz ve bitkisel yağlarda bulunan omega-3 yağ asitleri; karaciğer, havuç ve brokolide bulunan A vitamini açısından düşük besinlerle beslenilmesi.

GÖZLERDE KURULUK NELERE YOL AÇAR?

Genel olarak, gözlerde kuruma ciddi sorunlara neden olmaz. Ancak, meydana gelebilecek olası komplikasyonlar şunlardır:

Göz enfeksiyonlarına daha sık yakalanma: Gözyaşları, göz yüzeyini enfeksiyonlara karşı korur. Yeterli gözyaşı olmadığında göz enfeksiyonlarının ortaya çıkma riski de artar.

Göz yüzeylerinde yara izleri: Kalıcı şekilde devam eden göz kuruluğu problemi tedavi edilmediği takdirde, kornea çizilmesi, gözlerde iltihap ve görme problemleri gibi ciddi sorunlara yol açabilir.

Yaşam kalitesinde azalma: Gözlerde kuruluğun neden olduğu belirtiler, günlük faaliyetleri gerçekleştirmek için zorluk yaşanmasına sebep olur.

HANGİ TESTLER YAPILIR? 

Gözlerde kuruluk olup olmadığını ve varsa nedenlerini araştırmak için kullanılan testler ve prosedürler şunlar olmaktadır:

Kapsamlı bir göz muayenesi: Hastanın genel sağlık öyküsünü ve göz muayenesini içeren bir inceleme kuru göz teşhisinin konmasına yardımcı olacaktır.
Gözyaşı miktarının ölçülmesi: Doktorunuz “Schirmer testi” kullanarak gözyaşı üretim miktarını ölçebilir. Bu testte, kâğıt şeritler alt göz kapaklarının altına yerleştirilir. Beş dakika sonra gözyaşına batırılmış olan şeritte ölçüm yapılır.
Gözyaşı kalitesinin belirlenmesi: Göz yüzeyinin durumunu belirlemek için boya içeren göz damlaları kullanılır. Doktorunuz boyanın kornea üzerindeki renklenmesini inceleyecek ve gözyaşının buharlaşması için ne kadar zaman geçtiğine bakacaktır.

TEDAVİ VE İLAÇLAR

Ara sıra ortaya çıkan veya gözlerde hafif kuruluğa neden olan belirtilerin çoğunda tedavi amacıyla reçetesiz satılan yapay gözyaşı damlaları ve diğer ev ilaçları kullanılmaktadır. Ancak, kızarıklıkları azaltmak için göz damlalarından kaçınmak en iyisidir. Eğer göz kuruluğuna dair belirtiler kalıcı ve daha ciddi ise bazı tedavi seçeneklerinin uygulanması gerekebilir. Bu tedaviler de kuruluğun altında yatan nedene bağlı olarak uygulanır. Gözlerde kuruluğa neden olan çoğu etken düzeltilebilir. Bazı tedaviler de gözyaşı kalitesini arttırarak, gözyaşının buharlaşmasını önlemeye yönelik yapılmaktadır.

Göz kurluğunun altında yatan durumların tedavisi

Bazı durumlarda, altta yatan sağlık sorununun tedavi edilmesi gözlerdeki kuruluğun giderilmesine yardımcı olmaktadır. Örneğin eğer kuruluğa kullanılan bir ilaçlar neden oluyorsa, doktorunuz yan etkileri arasında gözde kuruluğa neden olmayacak başka bir ilaç yazabilir.

Göz kapaklarının tamamen kapanamaması gibi anatomik anormalliklerin tedavisi için de ameliyat yapılması gerekebilir. Bu tür ameliyatlar genellikle plastik cerrahi alanına girmektedir.  Ya da eğer belirti ve bulgularınız “Romatoid artrit” veya “Sjögren sendromu” gibi otoimmün bir duruma işaret ediyorsa, doktorunuz değerlendirme için sizi bir romatoloğa sevk edebilir.

İlaçlar

Gözlerde kuruluğun giderilmesi için reçete edilen ilaçlar şunlardır:

• Göz kapağı iltihaplarını azaltmak için antibiyotikler. Eğer göz kapaklarının kenarları boyunca devam eden ve yağ bezlerini etkileyerek gözyaşı içerisine yağ salgılanmasını engelleyen bir iltihaplanma varsa doktorunuz iltihabı önlemek için antibiyotik önerecektir. Reçete edilen antibiyotikler, göz damlaları veya merhem şeklinde tatbik edilebilir ya da hap şeklinde de alınabilir.

Kornea iltihaplarını kontrol altına almak için göz damlaları. Göz yüzeylerinde iltihap oluşmasını önlemek için “siklosporin” etken maddeli bağışıklık baskılayıcı veya kortikosteroid içeren inflamasyon önleyici göz damlaları kullanılabilir.

Yapay gözyaşı gibi etki gösteren bileşen kullanılması. Yapay gözyaşı kullanamayan ve göz kurluğu belirtileri hafiften orta şiddete kadar olan kişilerde pirinç tanesi büyüklüğünde bir cisim alt göz kapağı ile göz arasına konur. “Hidroksipropil selüloz (Lacrisert)” adı verilen cisim günde bir kez alt göz kapağı ile göz küresi arasına yerleştirilir ve gözlerin yağlanmasını sağlayan bir maddenin yavaş yavaş salınmasını sağlar.

Tedaviler

Göz kuruluğu için uygulanabilecek tedavi seçenekleri şunlardır:

Gözyaşı kaybını azaltmak için gözyaşı kanallarının kapatılması. Doktorunuz gözyaşının gözden hızlı bir şekilde kaybını azaltmak için bu seçeneğin uygulanmasını önerebilir. Bu işlemle, gözyaşının normal şekilde akıtıldığı kanallar kısmen veya tamamen kapatılır. Küçük silikon tıkaçlar (punktum tıkaçlar) ile gözyaşı kanalları tıkanarak kendi gözyaşınızın ve yapay gözyaşının kaybı önlenir. Silikon tıkaçlar istenildiği zaman çıkarılır veya tekrar geri bırakılabilir.

Gözyaşı kanalları ısı kullanılan başka bir yöntemle de tıkanabilir. “Termal koter (dağlama)”  denilen daha kalıcı bu prosedürde, doktorunuz öncelikle ilgili alanı anestezi ile uyuşturur. Daha sonra boşaltım kanallarının büzülüp kapanmasını sağlayan ince sıcak bir tel kullanılır.

Gözlerin özel kontakt bir lens ile kaplanması. Ciddi şekilde göz kuruluğu yaşayan kişiler özel kontakt lensler tercih edebilir. Bu kontakt lensler kuru göz belirtilerini hafifletmek için gözleri nemli tutarak göz yüzeyini korumaya yardımcı olur. “Bandaj lens” veya “kornea kalkanı” olarak adlandırılan özel lenslerin sizin için etkili bir seçenek olup olmadığını öğrenmek için göz doktorunuza danışın.

Tıkalı olan yaĞ bezlerinin açılması. “LipiFlo” adı verilen yeni bir tedavi, tıkanmış olan ve gözyaşı içeriğine yağ katmayan yağ bezlerinin açılmasına yardımcı olur. Tedavi sırasında, göz yuvası şekildeki bir cihaz göz üzerine yerleştirilir. Cihaz daha sonra alt göz kapağına yumuşak ve sıcak bir masaj uygular. İşlem 15 dakikadan az sürmektedir ve erken şekilde evinize dönersiniz. Sonuçlar genellikle birkaç gün içinde kendini gösterir.

YAŞAM TARZI DEĞİŞİKLİKLERİ VE EVDE HAZIRLANABİLECEK İLAÇLAR

Eğer hafif derecede ya da ara sıra ortaya çıkan göz kuruluğu probleminiz varsa, reçetesiz sunulan göz damlaları kullanabilir ya da sık sık göz kapaklarınızı yıkayabilirsiniz.

Yapay gözyaşı kullanma

Hafif göz kuruluğu vakalarında suni gözyaşı kullanılması belirtilerin giderilmesinde etkili olmaktadır. Bir dizi suni gözyaşı çeşidi mevcuttur.  Bu nedenle kullanıma geçmeden önce doktor önerisi almanız faydalı olacaktır. Göz damlalarını seçmenize yardımcı olacak bazı fikirler şunlardır:

Koruyucu içeren ve içermeyen damlalar: Koruyucular, damlaların raf ömrünü uzatmak için göz damlalarına eklenmektedir. Koruyucu içeren göz damlalarını günde en fazla dört defa kullanabilirsiniz. Ancak koruyuculu damlaları sık kullanmak gözde tahrişe neden olabilir. Koruyucu içermeyen göz damlaları ise, tek kullanımlık şişelerde sunulmaktadır. Birini kullandıktan sonra atarsınız. Eğer günde dört defadan fazla gözyaşı damlası kullanmak isterseniz bu tür damlalar güvenilirdir.

Damla ve merhemler. Kuru gözlerde merhem kullanılması damlalardan daha uzun süre koruma ve rahatlama sağlamaktadır. Ancak merhemlerin katımsı olması ve bulanık görmeye neden olması da bilinmelidir. Bu nedenle merhemler genellikle yatmadan hemen önce kullanılır. Göz damlaları ise herhangi bir zamanda kullanılabilir ve görmeye engel teşkil etmez.

Damlaların ne kadar sıklıkla gözlerinize konması gerektiği belirtilere bağlıdır. Bazı kişilerin saat başı kullanması gerekirken bazılarının ise günde sadece bir defa kullanması yeterli olmaktadır.

İltihapların kontrol altına alınması için yıkanması

Göze yağ akışını engelleyen iltihaplanmalara neden olan “Blefarit” ve diğer durumlarda sık sık göz kapaklarının yıkanması faydalı olmaktadır. Göz kapaklarını yıkamak için:

• Gözlerinize sıcak bir bez ile hafif kompres uygulayın. Temiz bir bezi ılık su ile ıslatın. Daha sonra beş dakika boyunca gözlerinizin üzerinde tutun. Soğuduktan sonra bezi tekrar ılık su ile yıkayın.
• Göz kapakları için bir sabun kullanın. Bunun için bir bebek şampuanı ya da doktorunuz tarafından önerilen başka bir sabun türünü kullanın. Temiz parmaklarınızın üzerine bir miktar sabun koyun ve gözleriniz kapalı iken kirpik yakınlarındaki göz bölgelerine nazikçe masaj yapınız. En son sabunu iyice durulayın.

Kuru göz belirtileri ortadan kalksa bile ev tipi bu önerileri doktorunuz günlük olarak yapmanızı önerebilir. Bırakılması halinde kuruluk tekrar başlayabilir.

ALTERNATİF TIP

Yağ asitleri

Omega-3 ve omega-6 yağ asitleri kuru göz belirtileri hafifletmeye yardımcı olabilir. Balık ve bitkisel yağlarda bulunan bu yağ asitlerin vücuttaki iltihapları azalttığı düşünülmektedir. Teorik olarak, diyetlerde omega-3 yağ asitlerinin miktarının artırılması da göz iltihabını azaltabilir.
Omega-3 yağ asitleri gıdalarda bulunmakla birlikte takviye besin olarak da alınabilir. Bazı omega-3 yağ asidi takviyeleri balık tadı verdikleri için midenin kötüleşmesine neden olabilirler. Balık tadından rahatsız oluyorsanız kokusuz başka haplar deneyebilir ya da diyetinize omega-3 yağ asitleri içeren aşağıdaki gıdaları ekleyebilirsiniz:

  • • Palmiye yağı
  • • Soya yağı
  • • Keten tohumu yağı
  • • Keten tohumu
  • • Ceviz
  • • Somon balığı
  • • Ton balığı
  • • Uskumru
  • • Sardalya
  • • Omega-3 yağ asitleri ile beslenen tavukların yumurtaları gibi

Kafein
Son zamanlarda yapılan bir çalışmaya göre, kafein içeren içeceklerin tüketiminden sonra gözyaşı üretiminin arttığı tespit edilmiştir.

ÖNLEME

Gözlerinizde kuruluk yaşıyorsanız, probleme neden olan durumları tespit etmeye ve bunlara dikkat etmeye çalışınız. Belirtileri önlemek için bu durumlardan kaçınma yolları bulmaya çalışınız. Örneğin:
• Gözlerinizin direk belli bir hava akımına maruz kalmasından kaçının. Gözünüzü saç kurutma makinesi, araç ısıtıcıları, klima veya fanlara doğru tutmayın.
• Havaya nem katın. Kışın, iç ortamdaki kuru havayı nemlendirmek için nemlendirici cihazlar kullanılabilir.
• Gözleri korumak için bağcıklı gözlükler veya gözlük koruyucuları takabilirsiniz. Bu aygıtlar rüzgâr ve kuru havanın göze gelmesini engellemek için gözlük üst ve yan taraflarına eklenebilir. Yüzme gözlükleri de aynı faydayı sağlayabilir.
• Gözleri yoran uzun süreli işlerden sonra molalar verin. Görsel konsantrasyon gerektiren kitap okuma ve bilgisayarda çalışma gibi faaliyetlerde periyodik olarak molalar vermelisiniz. Molalar esnasında birkaç dakika gözlerinizi kapatın ya da göz kapaklarınızı birkaç defa ard arda kapatıp açınız ki gözyaşı göz yüzeyine yayılabilsin.
• Bulunduğunuz ortamın farkında olun. Yüksek irtifalarda, çöl alanlarında ve uçaklarda hava çok kuru olabilmektedir. Bu tür yerlerde ara sıra birkaç dakikalığına gözleri kapatmak, gözyaşının buharlaşmasını önlemeye yardımcı olabilir.
• Bilgisayar ekranını göz seviyesinin altında tutunuz. Eğer bilgisayar ekranı göz seviyesinin üstünde ise, ekranı görmek için gözlerinizi daha geniş açmanız gerekir. Ancak eğer ekran aşağıda olursa, gözleri fazla açmanıza gerek kalmayacaktır. Gözlerin fazla açılmaması buharlaşmayı da azaltacaktır.
• Sigarayı bırakın ve sigara dumanından kaçının. Eğer sigara içiyorsanız bırakmaya çalışın. Sigara içilen ortamlardan da uzak durmaya çalışın. Çünkü sigara dumanı kuru göz belirtilerini kötüleştirmektedir.

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
Tendon İyileştiren Gıdalar
Bademcik Geniz Eti
Bağırsak Kurdu
Yumurta Hücresinin Ömrü Ne Kadardır
Işık Terapisi
Baş Dönmesi ve Tedavisi
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.