Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

MİYOKARD İSKEMİ

Miyokard iskemi, kalp kasına kan akışını sağlayan atardamarlarda (koroner arter) kısmi veya tam tıkanma yaşanması ve kan akışının azalması nedeniyle ortaya çıkar. Kan akımında azalma meydana gelmesi kalbin oksijen kaynağını azaltır.

Aynı zamanda “kardiyak iskemi” olarak da isimlendirilen miyokard iskemi, kalbin verimli şekilde kan pompalama kabiliyetini azaltarak, kalp kasına zarar verebilir. Koroner arterlerden birinin aniden ve ciddi şekilde tıkanması kalp krizine yol açabilir. Miyokard iskemi aynı zamanda anormal kalp ritimlerinde de rol oynar.

Sponsorlu Bağlantılar

Tedavi olarak kalp kasına kan akışını arttırmaya yönelik prosedürler uygulanır. Bunun için tıkalı arterleri açmak için ilaç kullanılması ve cerrahi bypass müdahalesi tedavi seçenekleri arasındadır. Kalbin sağlıklı yaşam tarzı seçimleri ile güçlü ve sağlıklı tutulması miyokard iskemisini önlemede de önemlidir.

BELİRTİLERİ

Miyokard iskemisi olan bazı insanlarda herhangi bir belirti ortaya çıkmaz. Buna “sessiz iskemi” adı verilir. Yaygın görülen belirtiler şunlardır:

  • • Tipik olarak gövdenin sol tarafında hissedilen göğüs basıncı ya da ağrısı (anjin pektoris)
  • • Boyun veya çene ağrısı
  • • Omuz ya da kol ağrısı
  • • Hızlı kalp atışı
  • • Nefes darlığı
  • • Bulantı ve kusma 

Doktora ne zaman görünmelidir?

Eğer göğüs ağrısı çekiyorsanız (özellikle de yukarıdaki belirtilerden bir veya bir kaçı ile birlikte) bir hastaneye görünün. Ağrının şiddetine ve ulaşım imkânlarına göre 112 acil aranabilir.

Sponsorlu Bağlantılar

NEDENLERİ

Kalbe kan taşıyan atar damarlardan bir ya da bir kaçı tıkanıp kan akışı azaldığında miyokard iskemi oluşur. Kan akışının azalması aynı zamanda kalp kasına (miyokard) giden oksijen miktarının da azalması demektir. Arterlerin zamanla tıkanmasından dolayı iskeminin ortaya çıkması da yavaş yavaş olur. Bir arter aniden tıkandığında ise hemen kendini gösterir.

Miyokard iskemiye neden olabilen koşullar şunlardır:

• Koroner arter hastalığı (ateroskleroz): Kolesterol ve atık maddelerden oluşan plakların arter duvarlarında birikmesi sonucu kan damarlarının daralması ve kan akışının azalması nedeniyle “ateroskleroz” meydana gelir. Koroner arter hastalığı denilen ve kalp damarlarında ortaya çıkan ateroskleroz, miyokard iskeminin en sık nedenleri arasındadır.

• Kan pıhtısı: Ateroskleroz ile oluşan plaklar, yırtılma ve kan akımının kesilmesi ile ani ve şiddetli bir miyokard iskemisine yol açarak kalp krizi ile sonuçlanabilir.

• Koroner arter spazmı: Koroner arter spazmı arter duvarındaki kasların kısa süreli ve geçici şekilde kasılması, gerilmesidir. Bu durum damarların daralması ile kalp kaslarına kan akışının kısa bir süreliğine engellenmesine neden olur.

Miyokard iskemi ile ilişkili olarak göğüs ağrısını tetikleyebilen faktörler şunlardır:

  • • Fiziksel efor
  • • Duygusal stres
  • • Soğuk havalar
  • • Uzanma
  • • Kokain kullanımı 

RİSK FAKTÖRLERİ

Miyokard iskemisine yakalanma riskini arttıran faktörler şunlardır:

• Sigara: Sigara içilmesi ve uzun süreli olarak sigara dumanına pasif içici olarak maruz kalınması, vücuttaki ve kalpteki arter duvarlarının zarar görmesine neden olur. Arterlerde oluşan hasar kolesterol ve diğer maddelerin damar içinde birikerek kan akışını zayıflatır. Sigara içilmesi aynı zamanda arterlerde kan pıhtılaşması riskini artırarak da miyokard iskemiye yol açabilir.

• Diyabet: Diyabet, vücudun yeterli şekilde insülin üretememesi ya da insülin ihtiyacına çeşitli nedenlerle cevap verilememesidir. İnsülin, pankreas tarafından salgılanan bir hormondur ve vücudun dışarıdan aldığı gıdaların içindeki glikozu kullanmasına olanak sağlar. Tip 1 ve tip 2 diyabet, miyokard iskemisi, kalp krizi ve diğer kalp sorunları açısından risk artışına neden olur.

• Yüksek tansiyon: Yüksek tansiyon zamanla aterosklerozu hızlandırarak kalbi besleyen atar damarların zarar görmesine sebep olur. Yüksek kan basıncı obez olanlarda daha yaygındır. Fazla tuz tüketimi yüksek tansiyon riskini arttıran etkenlerden biridir.

• Yüksek kan kolesterol ve trigliserid seviyeleri: Kolesterol, kalp damarları ve vücuttaki diğer damarlarda, damar içinde birikerek daralmaya ve tıkanmaya neden olan risk faktörlerden biridir. Kandaki “kötü” kolesterolün yüksek düzeyde olması (düşük yoğunluklu lipoprotein, LDL) ateroskleroz ve miyokard iskemi riski ile ilişkilidir. Yüksek LDL düzeyleri kalıtsal bir durumdan veya doymuş yağ ve kolesterollü besin açısından zengin diyetlerden kaynaklanabilir. Başka bir kolesterol çeşidi olan Trigliserid düzeylerinin yüksek olması da benzer şekilde damarlarda ateroskleroz riskini arttırmaktadır. Ancak, “iyi” kolesterol olarak da adlandırılan (HDL) kolesterol düzeylerinin fazla kolesterolü temizlemesi ve kalp krizini önlemesi nedeniyle yüksek olması istenir.

• Fiziksel aktivite azlığı: Fiziksel aktivitenin az olması ve hareketsiz bir yaşam tarzı hem obeziteye neden olur hem de yüksek kolesterol – trigliserid düzeyleri ve dolayısıyla “ateroskleroz” riski ile ilişkilidir. Düzenli olarak aerobik egzersizler yapan insanlar kardiyovasküler açıdan daha sağlıklı olmaktadırlar. Bu kişilerde miyokard iskemi ve kalp krizi riskinde de azalma görülür. Yapılan egzersiz aynı zamanda yüksek tansiyonun düşmesine de katkı sağlar.

• Obezite: Obez insanlarda vücuttaki yağ oranı normalden fazladır ve vücut kitle indeksleri genellikle 30 ve üstündedir. Yüksek kan kolesterol düzeyleri, yüksek tansiyon ve diyabet ile ilişkili olması nedeniyle miyokard iskemi riskini yükseltir.

• Bel çevresi: Erkeklerde 102 cm, kadınlarda ise 88 cm ve daha geniş bir bel çevresi kalp hastalıkları açısından risk arttırır.

• Aile öyküsü: Eğer kalp krizi veya koroner arter hastalığı ile ilgili bir aile öykünüz varsa, miyokard iskemi açısından da daha yüksek risk altındasınız demektir.

KOMPLİKASYONLAR

Miyokardiyal iskemiye bağlı olarak gelişebilen ciddi ve diğer komplikasyonlar şunlardır:

• Kalp krizi (miyokard enfarktüsü): Koroner arterlerin tamamen tıkanması; kalbin yeterince kan ve oksijen alamaması sonucu kalpte ciddi ve ölümcül hasarlar meydana getirebilen kalp krizlerine neden olabilir.

• Düzensiz kalp ritmi (aritmi): Kalp kası düzgün çalışmak için yeterli miktarda oksijene ihtiyaç duyar. Kalp yeteri kadar oksijen alamazsa, kalp atışlarını koordine eden elektrik sinyalleri olumsuz etkilenerek kalbin daha hızlı veya daha yavaş atmasına sebep olur. Bazı durumlarda bu tip aritmiler yaşamı tehdit edici boyutlarda olabilmektedir.

• Kalp yetmezliği: Miyokard iskeminin kalp kasına zarar vermesi sonucu kalp vücudun geri kalanına etkili şekilde kan pompalayamaz. Kalpte oluşan hasarlar zamanla kalp yetmezliğine yol açabilir.

TESTLER VE TEŞHİS

Tıbbi geçmişi gözden geçirilmesi ve kapsamlı bir fizik muayene ile birlikte, miyokard iskemi tanısında kullanılan testler ve prosedürler şunlardır:

• Elektrokardiyografi (EKG): Bu test, cildinize bağlanan elektrotlar aracılığıyla kalbin elektriksel aktivitesini kaydeder. Kalbin elektriksel aktivitesindeki bazı anormallikler miyokard iskemisine işaret edebilir.

• Ekokardiyogram: Bu test kalbin görüntüsünü elde etmek için ses dalgalarını kullanır. Ekokardiyografi sırasında ses dalgaları göğsünüze doğru tutan bir cihaz (dönüştürücü) kullanılır. Ses dalgaları kalp kaslarına gidip geri yansıyarak video görüntülerinin oluşturulmasını sağlar. Ekokardiyogram ile kalbin tahrip olan bölgeleri görülebilir ve kan pompalamasının normal olup olmadığı tespit edilebilir.

• Nükleer tarama: Bu test kalpteki kan akışı ile alakalı sorunların tespit edilmesine yardımcı olur. Test esnasında az miktarda radyoaktif madde kan dolaşımına enjekte edilir. Özel kameralar yardımıyla kalp ve akciğer gibi organlarda kanın akışı radyoaktif madde sayesinde görülür. Kalp kasında kan akışının zayıf olduğu bölgeler tarama ekranında koyu noktalar şeklinde görülür.

• Koroner anjiyografi: Koroner anjiyografide, kalpteki kan damarlarının içini incelemek için röntgen görüntüleme tekniği kullanır. Koroner anjiyografi sırasında, X-ray makinesinde görülebilen bir boyar madde kalbe giden damarların içine enjekte edilir. X-ray cihazı hızlı şekilde kan damarlarının içini gösteren görüntüler (anjiyogramlar) çeker.

• Kardiyak BT: Eğer hastada koroner arter kalsifikasyonu (koroner ateroskleroz işareti) varsa tomografi taramaları kullanılabilir. Kalp arterleri aynı zamanda BT tarama (koroner BT anjiyografi) kullanılarak da görülebilir.

• Efor testi: Efor testi genellikle koşu bandı veya bisiklet üzerinde yürürken kalbin ritmi, tansiyon ve solunumun kontrol edilmesini içerir. Egzersiz esnasında kalbin kan pompalaması daha sert ve daha hızlı olduğu için çoğu günlük aktivite sırasında fark edilmeyen kalp problemlerinin ortaya çıkarılmasını sağlar. Özellikle doktorun miyokard iskemisinden şüphelendiği fakat herhangi bir belirti olmayan durumlarda yararlı olmaktadır.

• Holter monitörü: Holter monitörü kalp ritminizi kaydeden küçük, giyilebilir bir cihazdır. Genellikle bir iki gün boyunca takılması istenir. Bu süre zarfında, cihaz kalp atışlarının tümünü kaydedecektir. Elektrokardiyogram testinin doktorunuza kalbin durumu hakkında yeterince bilgi vermemesi veya doktorun sessiz miyokard iskemisinden şüphelendiği durumlarda Holter monitörü önerilir.

TEDAVİ VE İLAÇLAR

Miyokard iskemi tedavisi kalp kaslarındaki kan akışını düzenlemeye yöneliktir. Durumun ciddiyetine bağlı olarak, ilaç ile tedavi edilebilir, ameliyat yapılabilir ya da her ikisi birden de gerekli görülebilir.

İlaçlar

Miyokardiyal iskemiyi tedavi etmek için kullanılabilen ilaçlar şunlardır:

• Aspirin: Günlük olarak aspirin veya diğer kan sulandırıcı ilaçlardan biri önerilebilir. Kan sulandırıcı ilaçlar koroner arterlerin tıkanmasını önlemek yardımcı olur ve pıhtı oluşma eğilimini azaltır. Kanama bozukluğu gibi bir hastalık durumu veya zaten başka bir kan inceltici ilaç kullanılması durumunda aspirin alınması istenmeyen sonuçlara neden olabilir. Bu yüzden başlamadan önce doktora danışılması önerilir.

• Nitrogliserin: Bu ilaç gurubu geçici olarak kan damarlarını açar ve kalbin kan akışını artırır.

• Beta blokerler: Bu ilaçlar, kalp kasını gevşetebilir, kalp atışlarını yavaşlatabilir ve tansiyonu düşürerek kanın kalbe daha kolay akmasını sağlamaya yardımcı olur.

• Kolesterol düşürücü ilaçlar: Bu ilaçlar kandaki kolesterol miktarı, özellikle düşük-yoğunluklu lipoprotein (LDL) ya da “kötü” kolesterol seviyesini azaltarak koroner arterlerde biriken maddelerin azalmasını sağlar.

• Kalsiyum kanal blokerleri: Kalsiyum kanal bloke edicileri, ya da diğer bir adıyla kalsiyum-antagonistleri, rahatlatıcı etkisiyle arter duvarlarındaki kas hücrelerini etkileyerek kan damarlarının genişlemesini sağlar. Bu da kalbin kan akışını arttırır. Kalsiyum kanal blokerleri ayrıca nabız atışını düşürerek kalbin iş yükünü de azaltır.

• Anjiotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörleri: Bu ilaçlar da kan basıncını düşürerek damarların rahatlamasına yardımcı olur. ACE inhibitörleri, vücutta bir enzimi önleyerek “anjiotensin II” maddesini üretmesini engeller. Bu madde kan damarlarını daraltma gibi birçok yönden kardiyovasküler sistemi olumsuz şekilde etkiler.

• Ranolazin (Ranexa): Bu ilaç da yukarıda belirtilen diğer bazı ilaçlar gibi kalp arterlerinin rahatlamasına yardımcı olur. Ranolazin, kalsiyum kanal blokerleri, beta bloker veya nitrogliserin gibi diğer anjina (göğüs ağrısı) ilaçları ile birlikte reçete edilebilir. Anti-anjina gurubundaki bir ilaçtır.

Kan akışını artırmak için uygulanan prosedürler

Bazen ilaçlar etkili olmadığı için ameliyat dahil bazı daha radikal tedavi seçenekleri gerekli olmaktadır:

• Anjiyoplasti ve stent: Aynı zamanda perkütan koroner girişim (PCI) olarak da adlandırılan anjiyoplasti işlemi sırasında arterin daralan kısmının içine uzun, ince bir tüp (kateter) yerleştirir. Küçük, sönük balona bağlı bir tel ile daralan alanına kateterle geçirilir. Balon atardamarı genişletmek için şişirilir ve daha sonra küçük rulo ya da yüzük şeklindeki çelik kafes (stent) arteri açık tutmak için yerleştirilir. Bazı stentler arteri açık tutmak için yavaşça ilaç salınımı yaparlar. Bu tür stentlere yağlı stent de denir. Yağsız stentlerde ise tekrar tıkanmaması için ilaç kullanılır. Uygulanan bu prosedür kalbe kan akışını miyokard iskemi riskini ortadan kaldırır ya da azaltır.

• Koroner arter bypass cerrahisi: Bu işlem sırasında, vücudun başka bir yerinden alınan bir damar kullanılarak kalbin tıkalı olan damarı bypass edilir, yani devre dışı bırakılır. Böylelikle kanın tıkalı olan veya daralmış olan damarın etrafından dolanarak yoluna devam etmesi sağlanmış olur. Bu işlem açık kalp ameliyatı gerektirdiğinden dolayı, genellikle birden çok daralmış koroner arterleri olan hastalarda önerilir.

Yaşam tarzı ve ev ilaçları

Diğer ilaçlı veya ilaçsız tedavilerin yanı sıra hastanın sağlıklı bir yaşam tarzı ile hareket etmesi ve beslenmesi önerilecektir. Aşağıdaki öneriler hem genel sağlık açısından hem de kardiyovasküler açıdan hastaya faydalı olacaktır:

• Sigarayı bırakınız. Eğer sigara içiyorsanız, bırakın. Bırakmakta zorlanıyorsanız uzman desteği alabilirsiniz. Alo 171 sigara bırakma hattından da destek alınabilir.

• Sigara dumanından kaçının. Pasif içicilikte de arter duvarlarının zarar görmesi sonucu miyokard iskemiye yakalanma riskini artabilir.

• Altta yatan sağlık sorunlarını tedavi ediniz. Diyabet, yüksek tansiyon ve yüksek kan kolesterol gibi miyokard iskemi riskini artıran hastalıklar için önerilen tedaviye düzenli şekilde devam ediniz ve bu hastalıkları kontrol altında tutunuz.

• Sağlıklı beslenin. Doymuş yağ açısından az, kepekli tahıllar ve meyve ve sebzeler açısından zengin bir diyetle beslenin. Belli aralıklarla kolesterol düzeylerini kontrol ettirerek istenen aralıklarda olup olmadığını öğreniniz.

• Egzersiz yapınız. Egzersiz yapılması kalbe kan akışını artırır. Yaşınız ve genel sağlık gibi faktörlere bağlı olarak hangi egzersizleri yapabileceğinizi doktorunuza danışınız.

• İdeal kilonuzda olmaya çalışınız. Eğer kilolu iseniz, fazla kilolarınızdan kurtulmak için gerekli diyet ve yaşam tarzı değişikliklerini yapınız.

• Stres azaltın ve kontrol etmeye çalışın. Mümkün olduğunca stresi azaltınız. Kas gevşetme ve derin nefes alma egzersizleri gibi stres yönetim tekniklerini uygulayabilirsiniz.

Sağlıklı yaşam tarzı değişikliklerine ek olarak, düzenli tıbbi kontrollerin önemini de unutmayınız. Çünkü yüksek kolesterol, yüksek tansiyon ve diyabet gibi miyokard iskemisi ana risk faktörlerinden bazıları erken aşamalarında hiçbir belirti vermemektedir. Erken teşhis ve tedavi daha iyi bir kalp sağlığı ve daha sağlıklı bir yaşam için önemlidir.

ÖNLEME

Miyokard iskemi tedavisine yardımcı olan aynı yaşam tarzı alışkanlıkları, ilk etapta ortaya çıkmasını da önlemeye yardımcı olur. Sağlıklı bir yaşam tarzı arterlerin esnek, pürüzsüz ve daha güçlü olması kalbe maksimum kan akışı sağlar. Bu nedenle kalple alakalı sağlık problemlerini önlemenin en etkili yollarından biri sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemek ve bu doğrultuda aşağıdaki değişiklikler yapmaktır:

  • • Sigara içmekten ve sigara dumanından kaçının.
  • • Yüksek tansiyon, yüksek kolesterol ve diyabet gibi sağlık sorunlarını kontrol altında tutunuz.
  • • Düzenli egzersiz yapınız.
  • • Meyve, sebze ve tam tahıllar açısından zengin, düşük yağlı, düşük tuzlu diyetlerle beslenin.
  • • İdeal kiloyu yakalayın.
  • • Stersi azaltın ve çeşitli tekniklerle kontrol altına alınız.

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
EKLEM AĞRISININ NEDENLERİ VE SONUÇLARI
İritis
KARIN AĞRISI NEDİR?
Apse
Yemek Borusu Kanseri
Uçuk
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.