Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

MEME KANSERİNDE RADYOTERAPİ

Meme kanseri için uygulanan radyoterapi, kanser hücrelerini öldürmek için yüksek enerjili X-ışınlarını kullanmaktadır. Kanser hücreleri gibi hızla büyüyen hücreler, normal hücrelere kıyasla radyoterapi tedavisinin etkilerine daha duyarlıdırlar.

Sponsorlu Bağlantılar

Aşağıdaki iki yaklaşımdan birisi meme kanseri için radyoterapi ile birlikte kullanılabilir:

Harici radyasyon. Radyoterapinin standart tipi olan harici tedavide, vücut dışındaki bir makineden memeye doğru yüksek enerjili X -ışınları ile radyasyon gönderilir. Bu prosedür meme kanseri için kullanılan radyoterapinin en sık kullanılan tipidir.
Dâhili radyasyon. Dâhili radyasyon veya brakiterapi işleminde, kanserden etkilenen tümörlü meme dokusunun yakınına radyasyon salınımı yapan radyoaktif bir parça yerleştirilir. Dahili radyasyon harici radyasyon işleminden sonra ilave destek olarak ya da memedeki küçük tümörler için tek başına bir tedavi olarak da kullanılabilir.

Radyoterapi meme kanseri tedavisinin hemen hemen her aşamasında kullanılabilir. Dahili radyasyon işlemi meme kanseri için yapılan ameliyattan sonra kanserin geri gelme (yeniden oluşma) riskini azaltmak için kullanılan etkili bir yoldur. Ayrıca meme kanserinin yayılmasını kontrol ederek ilerlemesine engel olur ve ilerlemiş meme kanserleri için de ağrı kesici olarak tedaviye destek sağlar.

İŞLEM NİÇİN UYGULANIR?

Radyoterapi işlemi meme kanserinin tedavisinde önemli bir rol oynamaktadır. Ameliyattan sonra verilen radyoterapi için, işleme genellikle ameliyattan sonraki birkaç hafta içinde başlanır. Eğer kemoterapi yapılması da planlanıyorsa, genellikle kemoterapi tedavisi tamamlandıktan sonra radyoterapiye geçilir. Hormon tedavisi de kemoterapi tedavisinden hemen sonra yapılır veya radyoterapi ile aynı anda da verilebilir.

Sponsorlu Bağlantılar

Aşağıda meme kanseri için kullanılan bazı yaygın radyoterapi yöntemleri yazılmıştır:

Lumpektomi” sonrası Radyoterapi:

Meme kanseri için uygulanan radyoterapi tedavisi hemen hemen her zaman lumpektomi ameliyatından sonra yapılır. Lumpektomi, tümörlü dokunun kaldırılması ameliyatıdır. Radyoterapi olmadan lumpektomi ameliyatının tek başına yapılması, ameliyattan aylar veya yıllar sonra bile tekrar meme kanserinin nüksetmesi riskini taşımaktadır. Çünkü ameliyattan sonra meme dokularında kalan mikroskobik kalıntılar tekrar çoğalabilmektedir. Bundan dolayı lupektomi ameliyatından sonra radyoterapi yapılması gerekli görülmektedir. Radyasyon tedavisi kalan kanserli hücrelerin yok edilmesini sağlar. Radyoterapi ile birlikte yapılan Lumpektomi meme koruma tedavisinde yaygın olarak kullanılmaktadır.

Radyoterapi olmadan yapılan lumpektomi ile radyoterapi ile birlikte yapılan lumpektomi ameliyatının karşılaştırıldığı klinik çalışmalarda, lumpektomi sonrası radyoterapi uygulanması ile meme kanserlerinde tekrardan nüksetme oranlarında belirgin bir düşüş gözlenmiştir.

“Mastektomi” sonrası radyoterapi:

Tüm memenin kaldırılması (mastektomi) ameliyatı genellikle radyoterapinin gerekmediği anlamına gelir. Fakat radyoterapi tedavisi bazen kanserin nüksetme riski yüksek olan mastektomi geçirmiş kadınlar için tavsiye edilmektedir. Meme kanserinin tekrardan nüksetme riskini ve dolayısıyla radyoterapi gerekliliğini arttıran faktörler aşağıdaki gibi sıralanabilir:

 Meme kanseri belirtileri olan lenf düğümleri. Koltuk altındaki lenf düğümlerinde (nodül) yapılan testlerin pozitif çıkması kanser hücrelerinin tümörden ayrıldığını ve yayıldığını gösterir. Pozitif sonuç veren nodül sayısının çok olması radyoterapi yapılma zorunluluğunu da arttırmaktadır. Çoğu uzman mastorektomi işleminden sonra karşılaşılan dört veya daha fazla sayıda pozitif nodülün radyoterapi gerektirdiğini belirtmektedir. Hatta bir ile üç arasında nodül tespit edilen hastalarda da radyoterapi tedavisi faydalı olabilmektedir.
Büyük boyutlu tümörler. Çapı 5 cm (yaklaşık 2 inç) den daha büyük bir tümörün genellikle küçük tümörlere göre nüksetme riski daha fazla olmaktadır.
Meme kanseri belirtileri taşıyan doku kenarları. Meme dokusu kaldırıldıktan sonra, doku kenarları kanser hücrelerinin belirtileri açısından incelenir. Çok dar kenar veya kenar boşluklarından çıkan pozitif test sonuçları genellikle kanserin nüksetme riskinde önemli bir faktör oluşturmaktadır.

İlerlemiş meme kanseri için radyoterapi:

Radyoterapi tedavisi aynı zamanda aşağıdaki durumları tedavi etmek için de kullanılabilir:

• Ameliyatla kaldırılamayan meme tümörleri,
• Meme kanserinin agresif bir tipi olan iltihaplı meme kanseri, memeyi kapsayan ciltteki lenf kanallarına yayılır. Meme kanserinin bu tipine yakalanan hastalarda genellikle mastektomi ameliyatından önce kemoterapi tedavisi uygulanır. Daha sonra kanserin geri gelme olasılığını azaltmak için de radyoterapi tedavisine geçilir.

Metastatik komplikasyonların tedavisinde radyoterapi:

Eğer göğüs kanseri vücudunuzun diğer kısımlarına yayılmışsa (metastaz) ve bir tümör omurganız üzerinde basınç oluşmasına neden olmuşsa, uygulanacak radyoterapi tedavisi tümörün küçülmesine ve basıncın azaltılmasına yardımcı olacaktır.

RİSKLER NELERDİR?

Dış ve iç radyoterapi seçeneklerinin her ikisinin de potansiyel yan etkileri vardır. Harici radyoterapi için yaygın olarak görülen yan etkiler şunlardır:

  • • Hafiften orta dereceye kadar yorgunluk (yorgunluk tedavi boyunca artma eğilimindedir),
  • • Ciltte tahriş. Bir güneş yanığında meydana geldiği gibi deride kaşıntı, kızarıklık, soyulma veya kabarma belirtileri görülebilir. Ciltteki bu tahriş de tedavi boyunca artma eğilimi gösterir.
  • • Memede şişme,
  • • Ciltteki hissetme duyusunda değişiklikler.

Nadir olarak, radyoterapi tedavisi aşağıdaki yan etkilere de neden olabilir:

  • • Kol şişmesi (lenfödem)
  • • Kaburgada hassasiyet
  • • İltihaplı akciğer dokusu
  • • Kalpte hasar
  • • İkincil olarak ortaya çıkabilecek kemik veya kas kanserleri (sarkomlar) ya da akciğer kanseri.

Dahili radyoterapi:

Dahili radyoterapi tedavisi genellikle az miktarda deri reaksiyonları oluşmasına neden olmaktadır. Tedavi edilen bölgede tedavi sonrası bir kaç ay boyunca yara izi ve hassasiyet devam edebilir. 

TEDAVİYE NASIL HAZIRLANMALI?

Radyoterapi tedavisine başlamadan önce, size tedaviyi uygulayacak olan radyoterapi ekibi ile konuşmanız faydalı olacaktır. Alanlarında profesyonel olan bu ekip üyeleri genelde aşağıdakilerden oluşmaktadır:

Radyasyon onkoloğu. Bu kişi radyasyon kullanarak kanser tedavileri konusunda uzmanlaşmış bir doktordur. Onkoloğunuz sizin için uygun tedavinin belirlenmesi ve gerekirse tedavi ayarlamalarının yapılması konusunda görev alacaktır.

Radyasyon fizikçisi ve dosimetristi.
Bu kişiler vücuda verilen radyasyonun dozu ve veriliş şekli ile ilgili özel hesaplamalar ve ölçümler yapmakla görevli uzmanlardır.    

Radyasyon onkoloji hemşiresi. Radyoterapi gören insanlarla ilgilenme konusunda uzmanlaşmış personeldir. Görevli radyoterapi hemşiresi tedavinin yan etkileri hakkındaki sorularınızı yanıtlayabilir ve tedavi sırasında sağlılığınızın korunmasına yardımcı olabilir.

Radyasyon terapisti. Bu kişi radyasyon donanımlarını çalıştır ve tedaviyi uygular.

Radyoterapi Onkoloğunuz ile bir araya geldiğinizde, öncelikle tıbbi geçmişiniz incelenecek ve radyoterapiye başlamadan önce genel sağlık durumunuz hakkında bilgi edinilmesi için fiziksel bir muayeneden geçirileceksiniz. Ayrıca onkoloğunuz, radyoterapinin durumunuz için potansiyel yararları ve yan etkilerini gözden geçirerek size bilgi verecektir.

Harici radyoterapi:

İlk seansa girmeden önce, radyasyon onkoloğu tedavi edilecek kesin yeri saptamak için dikkatli bir inceleme içeren bir simülasyon sürecine alır sizi. Simülasyon işlemi sırasında:

• Bir radyasyon terapisti etkilenen alanı iyi tespit edebilmek ve normal dokulara zarar vermemek için sizi uygun bir pozisyona getirecektir. Bazen pedler ya da diğer cihazların kullanımı sizi uygun konumda tutmaya yardımcı olacaktır.
• Radyasyon onkoloğu Bilgisayarlı Tomografi (BT) kullanarak, tedavi edilmesi gereken alanı bulur. Bu esnada etrafınızda hareket eden BT donanımın gürültüsünü duyarsınız. Tedavini doğru ve hatasız şekilde yapılması için işlemler sırasında sabit durmaya ve rahatlamaya çalışınız.
• Mürekkepli işaretler veya küçük kalıcı dövmeler ile radyasyon uygulanacak ilgili noktalar belirgin hale getirilir. Söylenmeyene kadar bu işaretleri yıkamayınız ve silmeyiniz. Çünkü tedavi sürecinde tekrar kullanılabilir.
• Dosimetrist, radyasyon fizikçisi ve radyasyon onkoloğu birlikte kullanılan bilgisayar yazılımı ile alınacak radyasyon dozu ve ne kadar ışının gönderileceğini planlarlar.

Simülasyon ve planlama süreci tamamlandıktan sonra, tedaviye başlanabilir. Her seans için takı ve lateks bandaj takmaktan, losyon veya deodorant kullanmaktan kaçınmanız gerekecektir. Ayrıca, seanslardan önce deodorantlı sabun kullanmaktan da kaçınmalısınız. Çünkü bu maddeler radyasyon iletimini engelleyebilmektedirler.

Dahili radyoterapi:

Dahili radyoterapi olan Brakiterapiye başlamadan önce, radyoaktif madde tutucu implantlar tümör yatağına yerleştirilir. Bu işlem kanser cerrahisi sırasında veya daha sonra ayrı bir prosedür olarak yapılabilir. Eğer radyasyon tutucu ayrı bir prosedür olarak implante edilirse, genellikle hastanede yatmanızı gerektirir. İşlem öncesi yerel, bölgesel veya genel anestezi uygulanır. Radyasyon onkoloğunuz hedef dokuyu doğru bir şekilde belirlemek için görüntüleme taramalarını kullanabilir. Tutucu implante edildikten sonra, muhtemelen taburcu olursunuz. Meme kanseri için uygulanan dahili radyoterapi için iki yaklaşım vardır:

İntrakaviter brakiterapi. Küçük ve sönük bir balonun bağlı olduğu ince bir tüp (katater) tümör yatağına yerleştirilir. Balon tuzlu su çözeltisi ile doldurulmuş ve radyoaktif implantların yerleştirilmesi için, tedavi boyunca yerinde bırakılır.
İntersitital brakiterapi. Memedekit tümörlü dokunun etrafına içine radyoaktif madde konabilecek birkaç tane küçük kateter takılır. Bu kateterler genellikle tedavi boyunca yerinde kalır.

TEDAVİDEN BEKLENTİLER

Harici radyoterapi için uygulanan tedavinin tipik zamanlaması üç ila altı hafta boyunca haftada beş gündür. Oturumlar genellikle bir hastane ve ayaktan tedavi bazında yapılır. Seanslara gidiş gelişiniz hep aynı günlere ve aynı saatlere planlanacağından, uygulanan tedavi hayatınızın bir parçası haline gelebilir.

Meme kanseri için uygulanan dâhili radyoterapinin süresi çok kısa olmakta ve genellikle toplamda beş gün sürmektedir. Dahili radyoterapi oturumları genellikle ayaktan tedavi bazında yapılır.

Harici radyasyon:

Tipik bir harici radyoterapi seansı genelde aşağıdaki bir süreci içermektedir:

  • • Hastaneye geldiğinizde radyoterapi için özel olarak kullanılan bir odaya alınırsınız.
  • • Üzerinizdeki giysilerinizi çıkarıp seans boyunca özel bir hastane elbisesi giymeniz gerekebilir.
  • • Radyasyon terapisti simülasyon sürecinde en uygun şekilde konumlanmanıza yardımcı olacaktır. 
  • • Terapist sizi tedaviye hazır hale getirdikten sonra odayı terk eder ve radyasyon cihazını (lineer hızlandırıcı) açar.
  • • Terapist tedavi sırasında odada olmamasına rağmen, kendisine ait odadaki bir monitörden sizi izleyecektir. Genellikle terapist ve hasta bir interkom aracılığıyla birbiriyle konuşabilir. Eğer kendinizi dayanamayacak şekilde rahatsız hissederseniz, terapistinize bildiriniz. Kullanılan makine tedavinin herhangi bir aşamasında durdurulabilir.

Radyasyonun vücuda gönderilmesi yalnız başına birkaç dakika sürmektedir ancak tüm süreç her seans için 30 dakika ile bir saat arasında değişebilir. Radyoterapinin kendisi ağrısızdır. Bulunmanız gereken konumda yatarken bazı rahatsızlıklar hissedebilirsiniz, ama bunlar genellikle kısa süreli olmaktadır. Seans bittikten sonra, normal günlük faaliyetlerinize devam edebilirsiniz. Genel olarak hiçbir özel önlem almaya gerek yoktur.

Bazı durumlarda, ana radyoterapi işlemi tamamlandıktan sonra, kanserin daha sonra nüksetme olasılığını azaltmak için tümör yatağına bir destek tedavi daha yapılması önerilmektedir. Destek radyoterapisi harici radyoterapiye ek olarak veya dahili radyoterapi ile birlikte verilebilir.

Dâhili radyasyon:

Dâhili radyoterapide, radyoaktif parçalar iki günde bir birkaç dakika içinde yerlerine yerleştirilir. Bu işlem genellikle ayaktan tedavi bazında yapılır ve seanslar arasında hastaneden ayrılabilirsiniz.

Radyoaktif madde vücut içinde iken, çevrenizdeki insanlar radyoaktiviteye maruz kalabilir. Yerleştirilen radyoaktif parçalar ancak yok olduktan sonra bu risk ortadan kalkar.

Tedavi boyunca yerinde kalan tutucular tedavi bittikten sonra kaldırılır. Yerinden çıkarılmadan önce genellikle ağrı kesici ilaçlar verilir. İlgili alanda birkaç ay boyunca kızarıklık ve hassasiyet oluşabilir.

Üzerinde çalışmalar devam eden radyoterapi yöntemleri:

Araştırmacılar daha az yan etki oluşturacak ve daha uygun tedaviler sağlayacak çeşitli yöntemler üzerinde araştırmalarına devam etmektedirler.

Bu araştırmalarından biri olarak “Hızlandırılmış kısmi meme ışınlaması” örnek verilebilir. Bu yöntemde, tüm memeye radyasyon uygulamak yerine sadece tümörün yer aldığı bölgeye radyasyon gönderilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca standart eksternal radyoterapiden daha az ve daha yüksek dozlar halinde radyasyon verilme imkânı da sağlamaktadır. Hızlandırılmış kısmi meme ışınlaması “İnterstisyel Brakiterapinin” bir formu olarak kabul edilebilir. Küçük, izole tümörleri olan ve lenf nodu olmayan yaşlı kadınlarda görülen meme kanserleri için bu yöntem kanserin nüksetmesini önlemek için yeterli olabilir. Bu ve benzeri yeni yöntemlerin sonuçlarının mevcut yöntemlerden daha etkili olup olmadığının sonuçlanması için daha fazla araştırma yapılmasına gerek vardır.

SONUÇLAR

Radyoterapi tedavisi bittikten sonra, radyasyon onkoloğunuz süreci izlemek için belli aralarla kontrole gelmenizi isteyecektir. Radyoterapi ile kanser belirtileri yok edilmesine rağmen, kanserin tekrardan nüksetme riskine karşın bu tür kontrollere devam edilmesinin hayati bir önemi bulunmaktadır. Eğer aşağıdaki belirtilerle karşılaşırsanız doktorunuza veya hemşirenize durumu bildiriniz:

• Kalıcı ağrı
• Yeni topaklar, morluklar, döküntüler, şişme veya kanama.
• İştah değişiklikleri, bulantı, kusma, ishal veya kabızlık gibi kalıcı sindirim şikâyetleri.
• Açıklanamayan kilo kaybı
• Geçmeyen ateş ya da öksürük
• Başka herhangi bir rahatsız edici bir durum oluşursa doktorunuza başvurmalısınız.

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
Bacaklardaki Koyu Kırmızı Noktalara Bakım
Adet Sancılarından Nasıl Kurtulurum
Vajinadan- Rahimden Ses Gelmesi
MEME KANSERİNİN BELİRTİLERİNİ TANIYIN
Adet Döneminde Yorgunluk Nasıl Geçer
Yumurtalık Kisti
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.