Sitede Arama Yapayım
Diğer Konulara Bakayım
Son Yayınlananlar Nelerdir?
Yorumları Okumak İsterim

İnsanlarda Sindirim Sistemi

Sindirim, büyük parçalı besinlerin daha küçük parçalara ayrılarak moleküllerine kadar indirgenmesi ve böylece kana karışmasına denir. Sindirim ağızda başlayıp Anüs(makat) de sona eren bir süreçtir. Bu süreç içerisinde vücut için faydalı olan besinler emilerek beslenme faaliyeti yürütülmüş olur. Sindirim işlemi  “sindirim sistemi esas organları ve sindirim sistemi yardımcı organları” şeklinde iki organ grubu tarafından yürütülür.

Sponsorlu Bağlantılar

Sindirim Sistemi Esas Organları:

Bu organlar sindirim işini doğrudan üstlenmişlerdir. Bu organlar sindirimin başladığı yerden sıralanırsa;

  • Ağız
  • Diş
  • Dil
  • Yutak
  • Yemek borusu
  • Mide
  • İnce bağırsak
  • Kalın bağırsak

Gibi gibi bir sıralama ortaya çıkar.

AĞIZ: Yanak, dil, dudak, damak ve dişlerin oluşturduğu bir sitemdir. Ağız, yutak ile sonlanır. Ağzın görevi besinlerin dışarıdan alınması, parçalanması, tükürük sıvısıyla karıştırılması ve sonrasında bu besinlerin yutağa doğru gönderilmesidir. Bu süreçte ağız, dil ve dişler yardımıyla besinleri parçalar. Dilin asıl görevi besinleri ağız içerisinde döndürmek ve tükürük sıvısıyla daha iyi karışmasını sağlamaktır. Tükürük sıvısında pityalin denilen salgı bulunur bu pityalin salgısı karbonhidratların sindirimini sağlamaktadır. (Buna göre Karbon Hidratların sindirimi ağızda başlar.)

Dilin bir diğer önemli görevi ise tat almaktır. Yediğimiz besinlerin tatlarını dilimiz yardımıyla hissederiz. Böylece besinlerin bozuk olup olmadığını anlarız.

Sponsorlu Bağlantılar

Dişler: Dişlerin sindirimdeki görevi besinleri parçalamaktır. Ayrıca dişler, besinlerin bölünerek ağza alınmasında da görev alırlar.

Yetişkin bir insanın ağzında 32 adet diş bulunur. Bu dişlerden öndeki iki tanesi kesici dişlerdir. Kesici dişler besinleri kesmeye yarar. Bu dişlerin uçları enine geniş iken derinlemesine incedir. Böylece bıçak ağzı gibi bir etki elde edilmiş olur. Diğer dişlerimiz köpek dişleri ve azı dişleri şeklinde adlandırılır.

Yutak: Ağız boşluğu, burun boşluğu yemek ve soluk borusu arasındaki geçit yutak diye adlandırılmaktadır. Yutağın üç önemli görevi vardır. Bunlardan birincisi yemek yerken soluk borusunu kapatarak soluk borusuna katı veya sıvı maddelerin girişini engellemektir. Yutağın ikinci görevi ağızda parçalanmış olan lokmaların yemek borusuna itilmesini sağlamaktır. Yutağın 3. Görevi peristaltik hareketin başlatılmasını sağlamaktır.

Yemek Borusu: Mide ile yutak arasında kalan kanala yemek borusu denir. 25 cm uzunluğunda ve 2 cm çapında olan bu organımız, yutulan lokmaların aşağıya mideye iletilmesi görevini üstlenir. Yutak dokusu 3 ana tabakadan meydana gelir. (sindirin sisteminin diğer organları da 3 tabakadan meydana gelmektedir.) yemek borusunun 1. Tabakası en içteki mukoza salgılayan tabakadır. Bu tabaka salgıları sayesinde yemek borusunun iç yüzeyini kayganlaştırır. Kayganlık, yutulan lokmaların yemek borusundan aşağıya doğru rahatça hareket etmesini sağlar. Yemek borusundaki orta tabaka enine- boyuna kaslar içerir.  Bu kaslar kasılıp gevşeyerek lokmaların mideye gitmesini sağlar(Bu kasların kasılması peristaltik harekettir.)Yemek borusunda en dış tabaka, bağ dokudan oluşmuş esnek, esnek olduğu kadar da sağlam bir yapıdır. Yemek borusunun 3. Tabakası organın bütünlüğünü ve sağlamlığını sağlamaktır.

Mide: Sindirim sisteminin genişleyerek kesevari bir yapı oluşturduğu yerdir. Vücudumuzun sol tarafında bulunan midemiz karın boşluğunun üst kısmında hemen kaburgaların altında yer alır. Midemiz karın boşluğunda yer tutmuş bir organımızdır. Midemizin yemek borusuyla bağlandığı yere mide ağzı(kardia) ve ince bağırsakla bağlandığı yere ise Mide Kapısı(Pilor) denir.  Bu yapılardan mide ağzı mide içeriğinin yemek borusuna ve buradan da yutağa geçişini engeller. Mide kapısı ise midedeki yarı sindirilmiş besinlerin on iki parmak bağırsağına kontrollü olarak geçişini sağlamaktır.  Midemizde salgılanan hormon ve enzimler besinlerin daha küçük parçalara ayrılması için şarttır. Gastrin mide hormonudur. HCl midemizde salgılanan bir asittir. Ayrıca pepsinojen, pepsin ve lap gibi enzimler de mide tarafından oluşturulur. Enzimler, protein ve laktaz gibi besinlerin sindiriminde görevlidir.(proteinlerin sindirimi midede başlar.) Midede oluşan lapa benzeri içeriğe kimüs denir. Kimüs yapısında besinler enzimler ve hormonlar bulundurur. Kimus kontrollü olarak ince bağırsağa verilir. Böylece sindirimin midedeki süreci sonlanmış olur.

İnce Bağırsak: Mide ile kalın bağırsak arasında kalan bölümdür. İnce bağırsağın toplam uzunluğu 7-8 metredir. İnce bağırsağın görevi kimüs içerisindeki sindirilmiş olan besinlerin emilimini sağlamaktır. Ayrıca yağların sindirimi ince bağırsak ta başlar. İnce bağırsak besinleri emebilme yetisini iç çeperinde barındırdığı emici hücrelere borçludur. Bu hücreler ince bağırsak yüzeyinden dışa doğru çıkıntı yapar ve bu şekilde bir havlunun yüzeyini andırır.  İnce bağırsak sindirim sistemindeki diğer organlar gibi 3 katmandan luşur. En içteki katman emici hücrelerden oluşur. Ortadaki katman ise enine-boyna kaslardan oluşur en dıştaki katman ise bağ dokudan teşekkül etmiştir (oluşmuştur) . İnce bağırsaktan erepsin, maltaz, laktaz ve sükraz enzimleri salgılanır.

Kalın Bağırsak: Kalın bağırsak anüs ile ince bağırsak arasında bulunan 1-1.5 metrelik bölümdür. Bu bölümde enzim üreten hücreler bulunmaz bundan dolayı kalın bağırsakta kimyasal sindirim gerçekleşmez ancak burada sıvılar ve besinlerin emilimi devam eder.  Kalın bağırsak bakteriler açısından zengin bir organdır. Bundan dolayı ince bağırsakla arasında kapak benzeri bir yapı barındırır bu yapı k. Bağırsak içeriğinin geri kaçışını engellemektedir. Böylece kalın bağırsaktaki zararlı bakteriler ince bağırsağa geçemezler.

Kalın bağırsak içerisinde insanlara zararlı olan bakteriler olduğu gibi faydalı bakteriler de vardır. Kalın bağırsakta yaşayan faydalı bakteriler K ve B vitamini sentezleyerek insanlara faydalı olmaktadırlar. Kalın bağırsak peristaltik hareketin bittiği yerdir.

Sindirim sistemi yardımcı Organları:

Ayrıca sindirime yardımcı organlar vardır ki bu organlar salgıladıkları kimyasallar sayesinde besinlerin kana karışmasını kolaylaştırırlar.

  • Tükürük bezleri
  • Karaciğer
  • Pankreas

Gibi organlar sindirime yardımcı olan organlardır.  Bu organlar yapılarında bulunan hücreler sayesinde sindirim organlarının işini kolaylaştıracak sindirim enzimleri salgılamakta dırlar  Her organ kendine özgü bir enzim yada hormon veya her ikisini de birden algılamaktadır.

Tükürük Bezi: Çene, kulak ve dil altında bulunan bezleridir  Buralarda günde 1000-1500 ml tükürük salgılanır. Tükürük içerisinde bulunan pidyalin enzimi karbonhidratların sindirimini başlatır. Ayrıca tükrük, besinlerin ıslatılarak daha kolay çiğnenmesini ve bu besinlerin lokmalar halinde yemek borusundan kolayca hareket etmesini sağlar. Tükürük içerisinde bulunan lizozim ağız içerisindeki mikropları öldürerek antimikrobiyal etkiye neden olur. Diğer Yandan tükrük salgısı çözünebilen maddelerin çözünerek tatlarının alınmasını sağlamaktadır.

Kara Ciğer:Görevi; salgıladığı safra sıvısını bağırsak kanalına vererek yağların sindirimine yardımcı olmaktır. Midenin hemen üzerinde vücudumuzun sol tarafında bulunan bu organımız 1-2 kilo ağırlığındadır. Sağ ve sol olmak üzere iki loblu(parçalı) bu organ ürettiği salgıları on iki parmak bağırsağına aktarır. Özellikle yağ sindiriminde görev alır.

Pankreas: Midenin altında mide kapısının hemen bitişiğinde karın boşluğunun üst kısmında konumlanmış olan organımız. Bir kanal vasıtasıyla salgılarını bağırsağa boşaltmaktadır. Bu organımız yaprak şeklinde yapısı ve bünyesinde oluşturduğu pankreas öz suyu ile karakterizedir.   Pankreas dokusundan salgılanan salgılar kimusun nötrleşmesini sağlar. Ayrıca pankreas şeker metabolizmasını da düzenler. Bu işi salgıladığı insülin ve glukagon sayesinde yerine getirir.

Sindirim Sistemi Hastalıkları:

Bazı hastalıklar doğrudan sindirim sistemi organıyla yada sindirim sisteminin salgılarıyla alakalıdır. Bazı hastalıklar ise sindirim sisteminin etkilerinden kaynaklı olarak dolaylı yollardan ortaya çıkarlar. Örneğin ağız yarası ağız dokusunu tutan bir rahatsızlıktır. Oysa şeker hastalığı sindirim sisteminden kaynaklı olmasına rağmen vücudun hemen hemen her yerini ilgilendirmektedir. Buna göre sindirim sistemi hastalıkları 2 ana grupta incelene bilmektedir.

  • Ağız yarası
  • Tükrük bezi iltihabı
  • Diş çürüklükleri
  • Reflü
  • Mide hastalıkları(Mide ekşimesi, Mide şişkinliği, Mide yanması, Gastrit, Ülser, Mide kanseri, Hazımsızlık)
  • Bağırsak hastalıkları(Çölyak, Bağırsak kanseri, Rektum kanseri, Kolon kanseri, Chorn, Bağırsak solucanları, Meckel Çıkmazı, Kötü emilim)
  • Anüs hastalıkları(Hemoroid, Anal fissül, kabızlık)
  • Karaciğer hastalıkları(Hepatit, Siroz, HCC, Karaciğer yağlanması, Karaciğer kanseri, Karaciğer kelebeği, Karaciğer kistleri)
  • Pankreas hastalıkları(Pankreas iltihabı, pankreatit, Pankreas kisti, Pankreas urları, Pankreas taşları)

Sponsorlu Bağşantılar


KONU HAKKINDA YAPILMIŞ YORUMLAR
Bu Konu Hakkındaki Düşüncelerinizi Yazın



.: Sitemizden Seçme Konu Başlıkları :.
Laktoz İntoleransını Tetikleyen Faktörler Nelerdir?
Ağıza Acı Su Gelmesi
Kolon Polipleri Nedir? Nasıl Belirti Verir?
Gastrik Bypass Ameliyatı
Sık Dışkılama
Laktoz İntoleransının Tipleri Nelerdir?
.: Sitemizde En Son Yayınlananlar :.
Kanal D Doktorum Programı

Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER

“ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor

Zahide İle Yetiş Hayata Programı

Atv de yayınlanan programda Zahide YETİŞ konuklarının sorunlarına çareler buluyor. Aynı zamanda dini konuların da açıklığa kavuşturulduğu programda sağlık, sosyal hayat, psikoloji gibi konular işlenmektedir.