Zencefil

Sponsorlu Bağlantılar

ZENCEFİL


zencefilBeslenme bozukluklarına bağlı olarak hastalıkların sayı ve çeşidinin arttığı şu günlerde şifalı bitkiler gündemden düşmüyor. İnsanlar akın akın bir umut kapısı olarak görüyor aktar ve baharatçıları. Günümüz bilim insanları da artık tedavilerine destek olmak için şifalı bitkileri öneriyor ve kullanmakta ısrarcı oluyor. Birçok bilim insanı tarafından araştırma yapılan ve sağlığa sağladığı çarpıcı gerçeklerle karşımıza çıkıyor zencefil. Zencefil birçok hastalığa şifa ve mutfaklarda lezzet katmak için geçmişten günümüze yaklaşık 2000 yıldır dünyanın değişik ülkelerinde değişik amaçlarla kullanılmaktadır.

Sponsorlu Bağlantılar

ZENCEFİL NEDİR?


zencefil bitkisiAromatik, keskin ve baharatlı bir kokuya sahip olan zencefil kızartmalar ve sebze yemeklerine lezzet katmaktadır. Bu nedenle, zencefilin taze kökü yıl boyunca pazarlarda yer almaktadır. Zencefil, yer altı kök sapları sert, çizgili dokulu olarak görülmektedir. Zencefil kök sapları yani yumrularının eti ise çeşidine bağlı olarak sarı, beyaz veya kırmızı renkte olabilir. Köklerin dışı kahverengi renkte olup, olgun ya da gençken bitki hasat edilip edilmediğine bağlı olarak kalın veya ince olabilir. Zencefilin yumruları kendine özgü keskin ve hoş kokulu bir tadı vardır.
Bilimsel olarak botanikte Zingiber officinale olarak bilinmektedir. Zencefil bitkisi, yer altında, köklerinde dallanmış şekildeki yumrulara sahiptir. Bitkinin botanik adı zencefil “boynuz şeklinde” anlamına gelen kelimeyi çağrıştırdığı için Sanskritçe’ den türemiş olduğu düşünülmektedir.

Zencefiller familyasından olan mucizevî bitki, mavi- yeşil renkte tek bir çiçeğe sahiptir. 1-2 ‘ye kadar boylanabilen bitki genel olarak tropik alanları tercih etmektedir. Gövdesi ince uzun bir boruyu hatırlatmaktadır. Zencefil ülkemizde yetişmemektedir. Yaprakları 1 ile 2 cm olup, çok yıllık bir bitkidir.

GEÇMİŞİ

Güneydoğu Asya’ da hala mutfaklarda bu harika baharatlı bitki özelliği göstermektedir. Zencefil dünya genelinde pek çok alanda binlerce yıldır kullanılmaktadır. Zencefil Çin, Hindistan ve Orta Doğu metinlerinde de uzun uzun sözü edilen bir şifalı bitkidir. Çin neredeyse iki bin yıldır zencefili kullanmaktadır. Zamanla Çinden antik Romalılara ve daha sonra Avrupa’ya kadar yayılım göstermiştir. Akdeniz bölgelerinde yayılan zencefil kullanımı halen popülaritesini devam ettirmektedir.  Daha kullanılabilir yapmak için İspanyol kşifler bir girişim yaptılar. Zencefili Batı Hint Adaları, Meksika ve Güney Amerika ülkelerine tanıttılar. Bunun sonucunda 16. Yüzyılda Avrupa’nın geri kalan kısımlarına değerli bir bitki olan zencefil ihracatı başladı.
Bugün ise, Jamaika, Hindistan, Fiji, Endonezya ve Avustralya dahil zencefil üst ticari üreticileri arasında yer almaktadır.

BESLENME BİLGİLERİ(İÇERİK)


Zencefil bileşim olarak zengin bir içeriğe sahiptir. Zencefilin derin bir beslenme profili mevcuttur. Bu profil karbonhidrat, şeker, çözünür ve çözünmez lif, sodyum, vitaminler, mineraller, yağ asitleri, amino asitler ve daha fazlasını içeren besinler, tam bir dizi hakkında bilgi içerir. Bunların dışında zencefil potasyum, magnezyum, bakır, manganez ve B6 vitamini için iyi bir kaynaktır.

NASIL TÜKETEBİLİRSİNİZ


zencefil çayıZencefilin birçok değişik kullanım alanları mevcuttur. Zencefil şekerlemesi ve zencefil turşusu, kristalize dhil olmak üzere birçok diğer formları da mevcuttur. Sizlere zencefili nasıl hazırlayabileceğiniz ve nasıl zevk alabileceğiniz hususunda bazı ipuçları verelim.

  • Bir soyma bıçağı ile taze olgun zencefili kabuklarından arındırılarak dilimlenebilir. Yemeklere tat vermek için pişirme işlemi sırasında eklenebilir.
  • Zencefil limonata yapılarak serinlemek için kullanabilirsiniz. Bunun için sadece taze rendelenmiş zencefil kullanılır. İsteğe göre limon suyu, şeker kamışı suyu, bal veya su ile birleştirilebilir.
  • Rendelenmiş zencefil ve susam ile karıştırarak pilav üstüne serpeleyebilir ve yemeklerinize daha fazla tat katabilirsiniz.
  • Zencefili zeytinyağı ve sarımsak ile birleştirerek harika bir salata sosu hazırlayabilirsiniz.
  • Tatlı patates püresine zencefil ve portakal suyu ekleyebilirsiniz.
  • Fırında pişmiş elma içini tercihe göre rendelenmiş zencefille doldurabilirsiniz.
  • Taze kıyılmış zencefili sote sebzelere ekleyerek sağlığınıza renk katabilirsiniz.

ZENCEFİL NASIL SEÇİLMELİ VE SAKLANMALI


Zencefili aktarlar ve baharatçılardan rahatlıkla temin edebilirsiniz. Mümkün olduğunca içerdiği bileşenlerin aktif olduğu dönem olan taze zencefil seçilmelidir. Taze zencefil kökü piyasalar üretme bölümünde satılmaktadır. Zaman taze zencefil kökü satın alınacağı zaman düzgün, sağlam ve serbest olduğundan emin olun. Zencefil genellikle iki şekilde, ya genç ya da olgun biçimde mevcuttur. Olgun zencefil, daha yaygın olarak kullanılabilir tipidir. Genç zencefil, genellikle Asya piyasalarında mevcuttur. Kullanımda soyulmuş olması şart değildir. Piyasada daha çok kuru ot ve toz zencefil gibi baharat şeklinde yaygın olarak mevcuttur. Zencefil seçerken organik olup olmadığına dikkat etmelisiniz.

Zencefil, soyulmamış bir şekilde bırakılırsa üç haftaya kadar buzdolabında tazeliğini koruyabilmektedir. Soyulmamış bir şekilde dondurucuda depolanan zencefil kadar altı ay kadar saklanabilir.
Kurutulmuş zencefil tozu, karanlık, serin ve kuru yerde ağzı sıkıca kapatılmış cam kap içinde tutulmalıdır. Alternatif olarak, saklama konusunda bir yıldan daha fazla saklayacaksanız buzdolabında saklayabilirsiniz.

ZENCEFİL ETKİ MERKEZLERİ


zencefille zayıflamaBelirtildiği gibi zencefil, eskiden beri bir gelenek olarak gerek şifa amaçlı gerekse de lezzet ya da kokusu nedeni ile kullanılmıştır. Zencefil geçmişten beri yani tarihsel olarak, hususiyetle gastrointestinal sıkıntı belirtilerinin hafifletilmesinde etkili olduğunu görmekteyiz. Zencefil, carminative (bağırsak gazlarını ortadan kaldırılmasını teşvik eden bir madde) ve spazmolitik bağırsak (bağırsağı rahatlatan ve huzur veren madde) içermesi yönü ile mükemmel bir bitkisel ilaç olarak kabul edilir. Modern bilim ise yaptığı araştırma sonuçlarına göre zencefilin dehşet verici bir şekilde antioksidan etkileri olduğunu kabul etmiştir. Yanı sıra, modern bilim zencefilin inflamatuar bileşiklerin oluşumunu engelleyen bir yeteneği olduğu ve doğrudan anti-inflamatuar etkiler de dhil olmak üzere çok sayıda tedavi edici özelliklere sahip olduğunu ortaya koymuştur.

Modern bilim dünyası zencefille ilgili bir başarıya daha imza attı. Zencefili ister çayını  içerek isterse de yarım kaşık bal ile tüketebilirsiniz. Yemekten bir saat önce alınması işe yarayacaktır. Ballı zencefil iştahınızı kapatacak güce sahiptir. Bunun sonucu az yemek yiyecek ve zayıflayacaksınız. Zencefil bitkisinin bir hususiyeti de vücuttaki yağ yakımına yardımcı olarak ve idrar sökücü olarak çalışması ile zayıflamaya yardımcı olmasıdır. Fakat, zayıflamak için sadece zencefil kullanmak yetmez. Az yemeli ve egzersiz yapmaya devam etmelisiniz. Bunların yanında da düzenli zencefil kullanımına dikkat etmelisiniz.

Zencefil her türlü Gastrointestinal Rölyef rahatsızlıklarına iyi gelmektedir. Bunların başında, birçok kişiyi rahatsız eden seyahat konforunu bozan, gebelik kalitesini etkileyen mide bulantısı gelmektedir. Zencefil, her nevi mide bulantısına iyi gelmektedir. Gebelik, taşıt tutması ve kemoterapi tedavisinde ortaya çıkan mide bulantısı şikyetlerine iyi gelmektedir. Zencefilin bu yönü ile kullanımı oldukça yaygındır.
Zencefil baş dönmesi, kusma ve soğuk terleme de dhil olmak üzere bulantı ya da hareketin neden olduğu tüm belirtileri azaltır. Gebelik ve gebelikte görülen bir eylem olan hatta en ağır formu hiperemezis gravidum( genellikle hastaneye yatış gerektiren ve şiddetli bulantı kusmanın olduğu, tedavi gerektiren durum)yararlı olduğu gösterilmiştir. Bu hastalık durumlarında kullanılması gereken ilaçlar değişik doğum kusurlarına neden olabilmekte olduğundan risk oluşturmaktadır. Fakat, bu ilaçların aksine kök zencefil küçük bir dozda kullanılırsa bile erken gebelikte (az 20 hafta) bulantı ve kusma atakları sayısında şiddeti anlamlı bir azalma meydana gelmiştir. Ayrıca bu dönemde kullanılan zencefil, ilaçların aksine oldukça ve son derece güvenlidir.

Zencefil çok güçlü bir anti-inflamatuar bileşiklerden olan gingerol içerir. Bu maddeler osteoartrit veya romatoid artrit ağrı düzeylerinde birçok insan deneyimlerine dayanarak ağrılarının azaldığı bildirilmektedir. Olumlu sonuç alabilmek için düzenli kullanım gerekmektedir. Bu çalışmaların sonuçları kliniksel olarak kanıtlanmıştır.

Zencefille yapılan diğer bir araştırmada, zencefilin kolesterol seviyesini düşürdüğü belirlenmiştir. Zencefil aynı zamanda güçlü bir antioksidandır.
Alternatif ve Tamamlayıcı Tıp Dergisi’nin Şubat 2005 sayısında yayınlanan bir çalışma, zencefilin anti-inflamatuar etkinliği altında yatan etki mekanizmaları hakkında daha fazla ışık tutmaktadır. Bu araştırmada, zencefil, pro-inflamatuar bileşikler(sitokin ve kemokinler gibi) üretmektedir. Bu maddeler eklemlerin sinovyal astar oluşan hücrelere, chrondrocytes (eklem kıkırdağı içeren hücreler) ve lökositlerin (bağışıklık hücrelerinin oluşumuna destek sağlamaktadır.

Zencefilin bir diğer etki alanı ise Kolorektal kansere karşı koruma sağlamasıdır. Zencefil ana aktif bileşenleri ve kendine özgü tat vermekten sorumlu olan bileşikleri, aynı zamanda insan kolorektal kanser hücrelerinin büyümesini inhibe edebilir. Gingerols, 26-30 Ekim, 2003’ te yapılan Kanser Önleme Araştırma(Cancer Prevention Research)  toplantısında kanseri önlemek için uzmanlar tarafından önerilmektedir. Buna ilaveten zencefil yumurtalık kanseri hücreleri üzerinde ölümcül etkiye sahiptir.

Bu araştırmalardan da anlaşılacağı üzere zencefil özlerinin anti-tümör etkisi, inflamatuar ve antioksidan olduğu gösterilmiştir.

Zencefil vücudun fonksiyonlarını artırarak bağışıklık sistemini kuvvetlendirmektedir. Özellikle zencefil sağlıklı terlemeyi sağlayarak soğuk algınlığı gibi hastalıklarla baş edilmesinde önem arz etmektedir. Alman araştırmacılar son zamanlarda zencefilin güçlü bir mikrop söndürme ajanı içerdiğini tespit ettiler. Bu vesile ile zencefil E. coli ve Staphylococcus aureus gibi bakteriler (cilt enfeksiyonları en sık nedenidir) ve Candida albicans gibi mantar da dahil olmak üzere vücudu işgal eden mikroorganizmalara karşı koruma sağlar.

Zencefil sağlıklı ve deliksiz bir uykuya hasret kalanlara bir iksir gibi hizmet etmektedir. Düzenli kullanın ve sonuçlara bakın, siz de hayret edeceksiniz.

Futbol ya da herhangi bir spor yaralanması sonucu kaslarınız mı incindi? Çözüm zencefilde. Zencefil ile yapılan masaj kas incinmeleri ve kas ağrılarına iyi geliyor.

KULLANIMI


Zencefil çok aktif maddeler ile konsantre olduğu için onun yararlı etkilerinden istifade edebilmek için çok kullanmak zorunda değilsiniz. Bulantı için bir bardak sıcak suya  bir veya iki dilim taze zencefili katarak demlenebilir. Bu çay midenizin dinginleşmesine katkıda bulunacaktır. Daha fazla zencefil tüketilen hastalarda daha çabuk iyileşme sağlandığı raporlarda yer almaktadır. Yine de yetişkinlerin günde 4 gramı geçmemelerinde yarar bulunmaktadır.

YAN TESİRLERİ VAR MIDIR?


Zencefil ve yaygın alerjik gıda değildir. Fakat çocuklardaki kullanımına dikkat edilmelidir. 70 kilogramlık bir bireyin yetişkin olduğu kabul edilirse ve yetişkinlerde 4 gram kadar kfi miktarda olduğu düşünülürse, çocuklara bu oranın 3’te 1’i kadar verilmesi öngörülmektedir. 2 yaşından küçüklere ise kullanılmaması tavsiye edilmemektedir.

Yazar Hakkında

Sponsorlu Bağlantılar

Bu Yazıdan Sağlık Yorumları

  • Ebubekir

    sitede yayınlanan her yazı gibi zencefil yazısı da çok bilgilendirici. Fakat şifalı bitkiler ile ilgili yazdığınız yazılarda nasıl kullanılacağına dair bilgiler ve zararları hakkında da yeterli bilgi verirseniz daha yararlı olacağını düşünüyorum.

Yazı Hakkında Bir Yorum Yapınız




  • Kanal D Doktorum Programı
  • Program Kanal D de Hafta içi Her gün Saat 09.00 Da yayınlanmaktadır. Programın sunucuları Dr. Aytuğ KOLANKAYA ve Zahide YETİŞ'dir.

  • Samanyolu TV Hayatın Nabzı Programı
  • Opr. Dr. Bülent Erkurt'un sunumuyla Hayatın Nabzı hafta içi her sabah, saat 08:30'’da Samanyolu TV'de

  • ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER
  • “ENDER SARAÇ’LA SAĞLIKLI GÜNLER” hafta içi her sabah saat 10.45’de Canlı Yayın ile Kanaltürk Ekranında siz değerli izleyicilerini bekliyor